5 - اجتهاد
نخست - اجتهاد در لغت :
ابن اثير گويد : « اجتهاد بر وزن افتعال از ماده جهد به معناى : كوشيدن در طلب امر است » . « 1 »
اين واژه در زمان رسول خدا و صحابه ، تا پايان قرن اول هجرى نيز ، به همين معنى به كار رفته است ؛ چنان كه از رسول خدا ( ص ) روايت شده كه فرمود :
الف - ( أما السّجُود فَاجتَهِدوا في الدُعاءَ فَقَمِن أن يَستَجابَ لَكُم )
« امّا سجود ، پس در دعايش بكوشيد كه سزاوار است براى شما مستجاب گردد » . « 2 »
ب - ( صَلّوا عَلىّ وَ اجتَهَدوا فى الدُعاء ) : « بر من درود فرستيد و در دعا بكوشيد » « 3 »
هامش
( 1 ) . نهاية اللغة ، ماده « جهد » .
( 2 ) . صحيح مسلم ، كتاب ا لصلاة ، حديث 207 ، و مسند احمد ، ج 1 ص 219 .
( 3 ) . سنن نسائى ، ج 1 ص 190 ، و مسند احمد ، ج 1 ص 199 فشرده . .