( 1 )
مرحلهء دوم ، دعوت علنى
اولين آيه در مورد دعوت علنى ، اين پيام بود :
« وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ »
: « 1 » [ خويشاوندان نزديكت را هشدار ده . ] اين سورهء شعرا ، اول از داستان حضرت موسى - عليه السّلام - از آغاز نبوّت تا هجرتش با بنى اسرائيل و رستگارى آنان از ستم فرعون و اعوانش و غرق شدنشان ، شروع مىكند . اين داستان ، شامل همهء مراحلى است كه موسى - عليه السّلام - ، فرعون و فرعونيان را به سوى خدا و يكتاپرستى فرا مىخواند .
آنگاه كه خداوند زندگانى موسى - عليه السّلام - را براى پيامبر توضيح مىدهد ؛ به او امر مىكند آشكارا قومش را براى پذيرفتن دين اسلام فرا خواند ؛ تا اين سرگذشت پربار ، براى خود و يارانش در مقابل تكذيب كردن و اذيت و آزار رساندن به آنان ، سرمشق و نمونه باشد و آگاهانه مردم را به سوى حق فرا خوانند .
و از سوى ديگر ، اين سوره فرجام اقوامى كه پيامبرانشان را انكار و تكذيب مىكردند ، معلوم مىگرداند . اين اقوام عبارتند از : قوم نوح ، قوم عاد ، قوم ثمود ، قوم ابراهيم ، قوم لوط و اصحاب ايكه . اين كه تكذيب كنندگان فرجام بد خود را دريابند و اگر از اين عمل ناروا دست نكشند ؛ خداوند كيفرشان خواهد كرد . و مؤمنان بايد بدانند ، سرانجام نيك از آن ايشان است نه از آن انكار كنندگان و دروغپردازان .
( 2 )
دعوت از خويشاوندان نزديك
پس از نزول اين آيه ، پيامبر - پيش از هر چيز - بنى هاشم را فرا خواند . آنان با تنى چند از بنى مطلب پسر عبد مناف حاضر شدند كه جمعا به 45 نفر رسيدند . ابو لهب - پيش از همه لب به
هامش
( 1 ) - شعرا / 214 .