عامر پسر جراح از طايفهء بنى حارث پسر فهر ، ابو سلمه پسر عبد الاسد ، ارقم پسر ابو ارقم مخزومى ، عثمان پسر مظعون و برادرانش قدامه و عبد اللّه ، عبيده پسر حارث پسر مطلب ، پسر عبد مناف ، سعيد پسر زيد عدوى و همسرش فاطمه دختر خطاب عدوى و خواهر عمر بن خطاب ، خباب پسر ارت ، عبد اللّه پسر مسعود هذلى و جمعى ديگر مىباشند . اينها ، همان سابقون اوّلون و از جمع قريشاند . ابن هشام شمار آنها را بيشتر از چهل نفر برمىشمرد . « 1 »
ابن اسحاق مىگويد : مردم مكه از زن و مرد ، گروه گروه به اسلام گرويدند و نام اسلام آشكار گشت و سر زبانها افتاد . « 2 »
( 1 ) اين جمع ، نهانى ايمان آوردند و پيامبر مخفيانه آنان را دور هم جمع و به سوى دين هدايتشان مىنمود ؛ زيرا هنوز دعوت به صورت فردى و پنهانى بود . پس از نزول آيات اول سورهء مدثر و پس از سپرى شدن مدت توقف ، نزول وحى پىدرپى شروع شد . معمولا آيهها و سورههاى اين دوران از وحى ، كوتاه با فاصلههاى ارزشمند و عالى ، منسجم ، آرامبخش و گيرا و - با وصف آن جوّ نهانى و حساس - منظم و با ترتيب است و به روشنى ، خوبى روح و روان پاكيزه و نيز زشتى ارواح آلوده با پليديهاى دنيا را مشخص مىنمايد . وصف دوزخ و بهشت را آن چنان صريح بيان مىكند كه گويى چشم ، آنها را مىنگرد و مؤمنان را به فضايى مىبرد كه غير از آن عالمى است كه جامعهء بشرى اكنون در آن مىزيد .
( 2 )
دستور نماز
مقاتل پسر سليمان مىگويد : خداوند در آغاز ظهور اسلام ، دو ركعت نماز را در صبح و دو ركعت را در شب به دليل آيهء زير واجب گردانيد :
« . . . وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَ الْإِبْكارِ . »
« 3 » : [ شامگاهان و بامدادن ، پروردگارت را ستايش كن . ] شيخ ابن حجر مىگويد :
بىگمان ، پيامبر و يارانش پيش از واقعهء اسرا نماز مىخواندهاند ؛ اما جاى بحث است كه آيا پيش از نمازهاى پنجگانه ، نمازى بر آنان فرض شده بود يا خير ؟ در جواب گفتهاند : نمازهاى
هامش
( 1 ) - ابن هشام / 1 / 245 تا 262 .
( 2 ) - همان / 1 / 26 .
( 3 ) - مؤمن / 55 . . . گويند اين نمازى است كه پيش از نمازهاى پنجگانه واجب شده بود و پس از فرض شدن نمازهاى پنجگانه ، اين نماز نسخ گرديد . . . ( منير ، ج 12 ، ج 24 ، ص 146 )