گفت : اى زن ! تو زنى يا بو الحزن * فقر فخر است و مرا بر سر مزن
مثنوى ، ج 1 ، بيت 2342 ( به نقل از : احاديث و قصص مثنوى ، ص 104 ) .
( 252 ) . فقر كفقر الأغنياء و غربة . . . .
فقرى همانند فقر پيامبران ، همراه با غربتى جانكاه و عشقى شديد نشانگر آن است كه بلا و مصيبت ما يكى نيست .
ديوان ، ج 2 ، ص 75 ؛ اللطائف ، ص 71 .
( 253 ) . ابو العتاهية
ابو اسحاق ، اسماعيل بن القاسم بن سويد بن كيسان معروف به ابو العتاهية ، در قريهاى به نام عين التمر نزديك انبار متولد شد . بيشتر اشعار وى از بين رفته است . قسمت اعظم اين اشعار در مدح ، رثا ، هجا ، وصف ، حكم و امثال سروده شده است . پند و موعظههاى وى به هارون الرشيد كه به زبان شعر بود معروف است و خليفه را بارها به گريه واداشت . وى در سال 319 ق در بغداد در گذشت .
الشعر و الشعراء ، ج 2 ، ص 675 ؛ الأغانى ، ج 3 ، ص 245 ؛ وفيات الأعيان ، ج 1 ، ص 198 .
( 254 ) . ألم تر أنّ الفقر يرجى له الغنى . . . .
التمثيل و المحاضرة ، ص 394 ؛ اللطائف ، ص 71 ؛ يواقيت ، 35 .
( 255 ) . يا عائب الفقر ألا تنزجر . . . .
راغب اصفهانى فقط بيت دوّم و سوّم را از آن محمود ورّاق مىداند . و دو بيت دوّم و سوّم در التمثيل و المحاضرة بدون انتساب به شاعرى آورده شدهاند ، امّا بيت اوّل در ديوان محمود ورّاق آمده است ؛ همچنين بيت دوّم و سوّم در ديوان ابو العتاهية آمدهاند .
اللطائف ، ص 71 ؛ يواقيت ،
B
35 ؛ محاضرات الأدباء ، ج 2 ، ص 513 ؛ ديوان محمود ورّاق ، ص 67 ؛ التمثيل و المحاضرة ، ص 394 ؛ ديوان أبى العتاهيّة ، ص 560 .
( 256 ) . الفقر مجمع العيوب .
فقر مشتمل بر جملهء عيبهاست .
امام على - عليه السلام - در اين معنى مىفرمايد : « ألا و إنّ من البلاء الفاقة » .
التمثيل و المحاضرة ، ص 395 ؛ اللطائف ، ص 71 ؛ يواقيت ،
B
35 ؛ نهج البلاغة ، صبحى صالح ، ص 544 .