دانشمند باريكانديش را كفر پيشه كرده است .
« هذا » مسند اليه است و براى ابراز شگفتى و عجيب دانستن مسأله ، به گونهء اسم اشاره ايراد شده .
4 - مسند اليه ، اسم اشاره آورده مىشود براى اوج توجّهى كه به آن هست و براى اينكه با بهترين شكل ، مشخص گردد . مانند شعر فرزدق دربارهء امام زين العابدين عليه السّلام
اين كسى است كه بطحاء جاى گامهايش را مىشناسد و خانهء خدا و حلّ ( بيرون از حرم ) و حرم مىشناسدش . « هذا » در اين شعر ، مسند اليه است .
و مانند سخن او :
اين « ابو الصّقر » در نيكيهايش يگانه است . در اين شعر نيز « هذا » مسند اليه است . و براى نهايت توجّهى كه به آن بوده است به گونهء اسم اشاره آورده شده .
5 - و التّعريض بغباوة المخاطب ، حتّى كأنّه لا يفهم غير المحسوس ، نحو :
اولئك آبائى فجئنى بمثلهم * إذا جمعتنا يا جرير المجامع
6 - و التّنبيه على أنّ المشار اليه المعقّب بأوصاف ، جدير لأجل تلك الأوصاف بما يذكر بعد اسم الإشارة كقوله تعالى :
« أُولئِكَ عَلى هُدىً مِنْ رَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ . *
5 - مسند اليه را اسم اشاره مىآوريم تا به كندفهمى مخاطب ، گوشه بزنيم بدينسان كه گويا مخاطب ، چيز غير محسوس را در نمىيابد . مانند اين شعر فرزدق خطاب به جرير :
آنان نياكان منند پس تو اى جرير ، هرگاه در اجتماعى با هم بوديم مانند نياكان من را براى خويش بياور . در اين شعر ، « اولئك » مسند اليه و اسم اشاره است .
6 - مسند اليه را اسم اشاره مىآوريم تا يادآورى كنيم :
مشار اليهى كه به دنبال آن ، وصفهايى ذكر شده است به جهت همان و صفها ، شايستهء چيزهايى كه بعد از اسم اشاره مىآيد ، هست .
توضيح : در قرآن مجيد آمده است :
« الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ مِمَّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ * وَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ . . .
تا مىرسد به
« أُولئِكَ عَلى هُدىً مِنْ رَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ »
« 1 » در اين
هامش
( 1 ) . بقره / 5 و 4 و 3 .