بقولى سر آنچه در انديشه آيد و اخفى آنچه بخاطر نيايد و خدا داند كه بعدها در دلت گذرد .
گويم : بسا مقصود از سر آنچه بخاطر گذرد و آشكار نكند و اخفى آنچه در دل دارد و خود هم نداند چون رياء نهان كه او را به كار واداشته و گمان برد خالص براى خداست ، و چون صفات بد كه آدمى بيند خود را از آنها پاك كرده و پس از كاويدن خود يابد كه از آنها آگنده است ، و اين روشن است براى كسى كه عيوب خود را بررسى كند و الله الموفق .
34 - كافى : تا امام ششم ( ع ) فرمود : شما را نوريست كه در دنيا بدان شناخته شويد تا آنكه چون يكى از شما به برادرش برخورد جاى نور او را ببوسد كه پيشانى او است .
بيان : بدانها شناخته شويد گويا اشاره است بقول خداى تعالى ( 29 سوره الفتح ) سيماى چهره آنها از اثر سجده است " و نبايد كه اين شناخت عمومى باشد بلكه براى فرشتهها و ائمه ( ع ) است چنانچه در تفسير قول خدا ( 75 سوره الحجر ) راستى در اين نشانهها است براى متوسمين " آمده كه آنان امامانند ، و بسا مؤمن كامل شناسا باشد گرچه نورانيند و اين گونه فراست براى بسيارى از مردم دست دهد به مجرد ديدن رخسارهشان بلكه برخى جانداران هم از آن بهره دارند چنانچه گوسفند وقتى گرگ را بيند از رخسارهاش دشمنى فهمد گرچه هرگز او را نديده و نمونه آن بسيار است تا گويد دلالت دارد بر اينكه جاى بوسه همان پيشانى است .
35 - كافى : تا امام ششم ( ع ) كه سر و دست كسى را نبوسند جز رسول خدا ( ص ) يا كسى كه مقصود از او رسول خداست ( ص ) .
روشنگرى : يا كسى كه مقصود از او رسول خداست " كه ائمه ( ع ) باشند و مورد اتفاق است يا جز آنها از سادات و علماء كه مورد اختلاف است و اگر چه در كلام شيعه تصريح بحر امت نديدم يك محقق گفته مقصود همان امامان معصومند چنانچه از حديث آينده فهم شود و بسا كه علماء عاملين و هاديان مردم را كه گفتار و كردارشان يكى است فرا گيرد زيرا عالمان درست وارثان پيغمبرانند و عبارت آنها را فراگيرد .
شهيد قده در قواعدش گفته : تعظيم مؤمن بدان چه روش مردم زمانه است روا است گرچه از گذشته نقل نشده زيرا عمومات بر آن دلالت دارند خدا فرموده ( 23 سوره الحج ) اينست و هر كه بزرگ شمارد شعائر خدا را راستى كه از پرهيزكارى دلهاست " .
و فرمود ( 31 - الحج ) اينست كه هر كه بزرگ دارد محترمات خدا را بهتر است برايش نزد پروردگارش " و براى قول پيغمبر ( ص ) كه با هم دشمن نباشيد ، و بهم حسد نبريد و بهم پشت نكنيد و از هم نبريد و برادرانه بندگان خدا باشيد ، و بنا بر اين جائز است كه با
بحار الأنوار ( ج 73 ) ( آداب و سنن ) ( فارسى ) — صفحة 26
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٦