تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بحار الأنوار ( ج 64 ) ( اخلاق اسلامى ) ( فارسى ) — صفحة 277

مساهمون:

ص٢٧٧
سرا برگيرند . و توجيه‌هاى ديگر هم در ميان هست و گويا براى ابهام اين جمله آن را در نهج البلاغه از قلم انداخته ، و در باب صفات الشيعه بجاى آن آمده « معونتهم في الاسلام عظيمة » يعنى كمك آنها در اسلام بزرگ است ، و آن روشنتر است . و خواستشان و درمانده‌اش كردند از اينكه بدانها رسد و به آنها آويزد . و نهان كنند آن را : يعنى از ترس خودنمائى و رياء ، و در نسخه‌اى « يستبشرون به » است كه شادند باندوه يا خواندن قرآن بشكر توفيق خدا بدانها در آن . و جاثين على اوساطهم ، در اصل بمعنى نشستن بر سر زانوها است و چنده زدن ، و بسا در ايستادن بر انگشتان پاها به كار رود ، و مقصود از آن در اينجا يا نشستن خاضعانه است و نسبت آن باوساط مجاز است ، يا ايستادن خاضعانه به همين توجيه ، يا ركوع كردن باينكه بمعنى خم شدن باشد ( بنقل لغت از قاموس ) . و در نسخه‌اى ( حانين ) آمده چنانچه در روايات ديگر ، و آن روشنتر است . فاذا استقاموا : چون استوار شوند ، و اين هراس از آنها برود ، و در نسخه‌اى ( استفاقوا ) آمده كه به هوش آمدند و آن مناسبتر است . اعمال زكيه : پاك از رياء و موجبات فساد ، يا ناميه و شايان . . . شفقه در نفقه : مهرورزى با نگرانى و غم‌خوارى مؤمنان با انفاق بر آنان ، يا نگرانى در هزينه خود كه مبادا اسراف شود يا از حرام باشد . . . و رفق در كسب : گويا تأكيد است و تفنن در تعبير ، يا در عبادت نخست مقصود ذاتى كسب است و در دومى رفق يا در نخست كسب دانش و در دوم كسب مال يا مقصود از رفق در يكم لطف با طرف معامله است و در ديگرى چانه نزدن و دور نيست لفظ كسب در يكم تصحيف كيس باشد يعنى زيرك چنانچه خواهد آمد . و بر در استقامت در دين يا بىتنگ‌گيرى و اسراف ، يا با دوام ، يا نيكى بجا و بر در باره پدر و مادر است يا در همه چيز و دومى روشنتر است .