توضيح : شما چه باشيد ؟ يعنى چه كارهايد .
ايمان شما چه حقيقتى دارد ؟ چون ايمان حقايق گوناگون و چندين درجه دارد از آنها پايه ايمانش را پرسيد كه دعوى كردند يا پرسش از پايدارى ايمانست كه بآثارش شناخته شود زيرا خود او در دل نهانست و معنى نخست مناسبتر است با خبرى كه در اين باره گذشت كه فرمود : ايمان شما بچه پايه رسيده ، زيرا ظاهر اينست كه مورد هر دو حديث يكى است .
9 - كافى ( ج 2 ص 54 ) بسندش از امام صادق عليه السّلام كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله روبرو شد با حارثة بن مالك بن نعمان انصارى و به او فرمود : چگونهاى اى حارثة بن مالك ؟
پاسخ داد يا رسول اللَّه مؤمنى درست ، رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : هر چه را حقيقتى است حقيقت گفتار تو چيست ؟ گفت : يا رسول اللَّه دلم از دنيا بركنده شده ، شبم را بيدارم و روزهاى گرمم را تشنه و روزه دارم ، و گويا بعرش پروردگارم نگرم كه براى بررسى حساب نهادهاند ، و گويا مينگرم بهشتيها را كه از هم ديدار مىكنند ، و گويا ميشنوم بانگ سهگانه دوزخيان را .
رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : بندهايست كه خدا دلش را روشن كرده بينا شدى و پايدار باش ، گفت يا رسول اللَّه دعا كن برايم بدرگاه خدا كه شهادت بهمراهى تو را روزيم كند ، فرمود : بار خدايا شهادت را بحارثه روزى كن ، و نماند جز چند روز تا پيغمبر سرجوخهاى به دشمنان فرستاد و حارثه را با آنها روانه كرد ، و جنگيد و بدنبال نفر نهم يا هشتم كشته شد .
و در روايت قاسم بن بريد است از ابى بصير كه با جعفر بن ابى طالب شهيد شد پس از نه تن كه او دهم بود .
تبيين : مؤمنم بدرستى و چنانچه بايد .
در نهايه گفته : در حديث حارثه است كه گويا ميشنوم عواء دوزخيان را يعنى شيون آنها را ، عواء آواز درندهها است ، و به بانگ گرگ و سگ بيشتر به كار رود ، سريه
بحار الأنوار ( ج 64 ) ( اخلاق اسلامى ) ( فارسى ) — صفحة 227
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٢٧