4 - از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم روايت شده كه حضرت مىفرمايد : هرگاه سجده مىكنى ، بينى و پيشانى خود را به طور كامل روى زمين مستقرّ كن و قرار بده « 1 » .
5 - پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم به ابو ذر مىفرمايند : زمين براى تو سجدهگاه است ، پس در هر مكانى كه وقت نماز رسيد ، نماز بخوان « 2 » .
6 - از رفاعة بن رافع چنين نقل شده است : سپس تكبير گفته و سجده مىكند و پيشانى خود را روى زمين مىگذارد تا اينكه مفاصل بدن آرام گيرد « 3 » .
7 - ابن عبّاس به نقل از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم مىگويد : هرگاه سجده كردى ، پيشانى و بينى خود را روى زمين بگذار « 4 » .
8 - از سلمان فارسى رحمه اللّه نقل شده است كه مىگويد : به زمين مسح كنيد ؛ زيرا زمين براى شما مهربان است « 5 » .
علّامهء مجلسى - رحمة اللّه عليه - از سيّد در « مجازات النبويه » - بعد از ذكر حديث و شرح آن - نقل مىكند : اين سخن داراى دو احتمال است : يكى اينكه مقصود از آن ، تيمم بر زمين در حالت حدث و جنابت است .
و ديگر اينكه مقصود اين باشد كه بايد به طور مستقيم و بدون حايل ، پيشانى را در حالت سجده روى زمين گذاشت و آن را خاكآلود كرد . يا اينكه
هامش
( 1 ) - احكام القرآن ، جصاص ، ج 3 ، ص 36 . و در چاپ ديگر ، ج 5 ، ص 36 : « إذا سجدت فمكّن جبهتك و أنفك من الأرض » .
( 2 ) - سنن نسائى ، ج 2 ، ص 32 . و سيرتنا ، ص 126 به نقل از آن : « الأرض لك مسجد ، فحيثما أدركت الصلاة فصلّ » .
( 3 ) - سيرتنا ، ص 127 به نقل از السنن الكبرى ، بيهقى ، ج 2 ، ص 102 : « ثمّ يكبّر فيسجد فيمكّن جبهته من الأرض حتّى تطمئنّ مفاصله و تستوى » .
( 4 ) - احكام القرآن ، حصاص ، ج 3 ، ص 209 . و در چاپ ديگر ، ج 5 ، ص 36 : « إذا سجدت فمكّن جبهتك و أنفك من الأرض » .
( 5 ) - كنز العمّال ، ج 7 ، ص 325 . بحار ، ج 85 ، ص 158 : « تمسّحوا بالأرض فإنّها بكم برّة » .