هم كشتنش جايز است .
سوم اين كه در او قدرتى براى جنگ نباشد ولى داراى فكر و رأى باشد . در اين مورد فقهاء به اتفاق نظر دادهاند كه كشتنش جايز است .
زيرا دريد بن صمه در جنگ خيبر [ ظاهراً در حنين بود ] به قتل رسيد ، و او 150 ساله بود ؛ و پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله قتل او را محكوم نكرد .
چهارم اين كه او داراى رأى و فكر نبوده و جنگجو نيز نباشد . و اين همان پيرمرد پا به گور است كه نزد ما قتلش جايز نيست ، و در اين باره ميان فقهاء اختلاف نظر است . و همچنين صومعهنشينان و راهبان همگى كشته مىشوند مگر اين كه پير ضعيف پا به گور و فاقد فكر و راى باشند كه عموميت آيات و روايات و سمت اصلى آنها چنين دلالت دارند . و نيز روايت شده كه اين گروه كشته نمىشوند « 1 » .
در التذكره آمده است : « راهبان و صومعه نشينان اگر داراى قدرت بوده و يا صاحب فكر و رأى باشند و يا جوان باشند كشته مىشوند . زمينگيران و نابينايان و شل و چلاق در حكم آنهايند امّا شافعى درباره صومعهنشينان و راهبان دو نظر دارد :
1 ) جواز كشتن ؛ همچنان كه ذكر كرديم و احمد و مزنى و اسحاق نيز چنين گفتهاند ، استناد آنها به عموميت است .
2 ) قتل اينان جايز نيست كه ابو حنيفه و مالك هم قائل به آن هستند . به دليل آن كه روايت شده پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : « زنان و صومعهنشينان را نكشيد . . . « 2 » » .
هامش
( 1 ) . ر . ك : المبسوط ، ج 2 ، ص 12 - 13 و 20 ؛ التذكره ، ج 1 ، ص 412 ؛ المنتهى ، ج 2 ، ص 911 ؛ التحرير ، ج 1 ، ص 136 ؛ الكافى ابى الصلاح ، ص 37 ؛ فقه القرآن راوندى ، ص 118 ؛ الشرائع ، ص 204 ؛ الجامع للشرائع ، ص 247 ؛ اللمعه ، ص 274 .
( 2 ) . « لا تقتلوا النساء و اصحاب الصوامع . . . » التذكره ، ج 1 ، ص 412 .