باب سوم نواهى
در اين باب ، پنج مسئله مطرح است :
1 - مادهء نهى
مقصود از مادهء نهى ، همانند مادهء أمر كلمهء « نهى » است و نهى عبارت است از طلب ترك فعل توسط عالى از دانى يا - به قول صحيحتر - بگو نهى عبارتست از بازداشتن عالى ، دانى را از انجام فعل و منع او از ارتكاب فعل و لازمهء اين ، طلب ترك است . پس تفسير اول ( طلب ترك فعل ) ، تفسير نهى به وسيلهء لازم معنى است ، بنا بر توضيحى كه به زودى خواهد آمد .
و كلمهء نهى ، دلالتش بر الزام همانند كلمهء امر ، عقلى است نه وضعى و فرقى كه بين امر و نهى هست اين است كه مقصود در أمر ، الزام به فعل است و در نهى ، الزام به ترك .
و بنابراين مادهء نهى ظهور در حرمت دارد كما اينكه مادهء أمر ظهور در وجوب دارد .
2 - صيغهء نهى
مراد از صيغهء نهى ، هر صيغهاى است كه بر طلب ترك دلالت مىكند .
يا به قول صحيحتر بگو : هر صيغهاى است كه دلالت بر زجر از فعل و منع آن كند مثل صيغهء « لا تفعل » يا « اياك ان تفعل » و امثال اينها .