نمىشود و امكان قرائتهاى مختلف اسامى خارجى در نوشتار عربى را توضيح نمىدهند . به عنوان فرض محض ، من شكل ديگر نام ارتاب را در حدود العالم ، 44 ، 3 ، بازسازى مىكنم : * ارتاب به صورت ارمان ( ار ( د ) مان ) ،
Northman
در روسى ،
murman
، عموما در نروژى ، و آنان را با ناحيهء درياى سفيد ( بيارميه ؟
Biarmia
) مربوط مىسازم . اسكانديناويا ييها مىتوانستند از اين ناحيه به ولگا برسند و سرب ( قلع ) را از سوئد حمل كنند . تاجران شمالى در مسير خود به بلغار ( از طريق ولگا ) و بازارهاى جنوبى خز جمعآورى مىكردند . از نحوهء برشمردن به نظر مىرسد ارثا در دورترين فاصلهء بلغار قرار داشته است . مقايسه كنيد با : اصطخرى ، نسخهء خطى ، چستربيتى ، پايين ص 149 . رفتار وحشيانهء ايشان با بيگانگان ، با تصوّر مسلمانان از جنگجويى « ساحلنشينان » شمالى يكى است ، نگاه كنيد به :
Marvazi , ed . Minorsky , 1942 , pp . 34 , 114 ; cf . Marquart , « Die arktischen La ? nder » in Ungar . Jahrbu ? cher . 1924 , pp . 261 - 334 ; and Minorsky , Hudud al - Alam , 436 , Addenda , in BSOAS , 1955 , XVII / 2 , p . 267 .
نگاه كنيد به پيوست 3 ، مسعودى ، 20 .
شرح
( 142 )« Caspia » in Me ? moires de l ; Acad . de St . Petersburg , 1875 ( in two editions , Russian and German ) .( 143 ) نگاه كنيد به : بهاء الدين بن محمد بن حسن بن اسفنديار ، تاريخ طبرستان ، تلخيص انگليسى ادوارد براون در :Gibb Memorial series , p . 199 .در اصل فارسى ، چاپ عباس اقبال ، 1320 / 1941 ، ص 266 .
( 144 ) به دلايل گاهشناسى و عملى ، به نظر مىرسد كه اين دو لشكركشى جداگانه باشد .
( 145 ) چاپ مارگليوثMargoliouth، زير عنوانThe eclipse of the'Abba ? sid caliphate , II , 62 - 7 .اين گزارش را ابن اثير ، ج 8 ، ص 76 ، خلاصه كرده و به همان صورت در فصل مسافريان منجمباشى ديده مىشود . نگاه كنيد به :