سدن ، سيدن ( صيّادان ؟ ) در محل برمكى ( بعدها :
Divichi
) . روستايى به نام سيد نزديك دهانهء بلبله
Belbele
وجود دارد . پيشرفتهايى در آبيارى كه شاعران به آنها اشاره كردهاند ، نخستين قسمتهاى ترعهء كنونى سمور - ديويچى بوده است .
شرح
( 14 )Pliny , n , h . 11 , 12 .نگاه كنيد به : حدود العالم ، ص 454 .
نقاطى كه پلينى نام مىبرد ، به گوشهء شرقى قفقاز مربوط مىشود . مىتوان در نظر داشت كه به گفتهءAmmianus Marcellinus XXXI , 22 , 12الانها ماساگتهاى باستانى بودند ؛ لذا امكان دارد كه ساكنان قديم مسقط الانها بودهاند .
رودى كه در جنوب دربند جريان دارد ، روباس ناميده مىشود كه در زبان استى به معنى « روباه » است ( مقايسه شود با سمور در قسمت جنوبيتر ) .
( 15 )« Kultur . . . Analekten » , Ungar . Jahrb . , Ap . 1929 , IX / I , P . 78 .( 16 )V . F . Miller , Tatskyie etyudi , 1907 , 39 .( 17 )Faustus of Byzantium , III , ch . 6 - 7 .( 18 ) مقدسى ، ص 376 ، « شابران ، قلعه ندارد ؛ مسيحيان بر آن غالباند ؛ اين قلعه در مرز است . »
( 19 ) نگاه كنيد به :Minorsky , Kubba , in E . I .جغرافياى ارمنستان ، نگاه كنيد به : حدود العالم ، ص 401 . در اين منبع به ديوارى به نام ابزوت - كواتAbzut - Kovatاشاره شده ، كه در شمال آن مسكعتعنهاMask'ut'anدر دشت وردان زندگى مىكنند ( نگاه كنيد به صفحات قبل ) اين ديوار ، كه ظاهرا بانى آن قباد پدر انوشيروان بوده است ، احتمالا با نام قبه ( * قباذ ) ارتباطى دارد ؛ نيز مقايسه كنيد با : مسعودى ، ج 2 ، ص 74 . قواQuwaكه در يكى از نامههاى شروانشاه فريبرز. , ) ( J . AS 1949 , PP . 118 , 139ذكر شده است نيز احتمالا اشارهاى به همين مكان دارد .
( 20 ) اصطلاح بين النهرين در قسمتى از اختىنامه كه خانيكف( J . AS . , July 1862 , 84 - 5 )نقل كرده است ، ديده مىشود . اين محل كه در بحث دربارهء روستاهاى كنار سمور