همچنان كه اصل عبادت امرى توقيفى است ، شرايط و احكام آن نيز چنين است و بايد از سوى صاحب شريعت و مبيّن و مبلّغ آن يعنى رسول خدا صلى الله عليه و آله توضيح داده شود ، زيرا آن حضرت به نصّ قرآن كريم ، اسوهاى است كه قرآن را بيان مىكند و مسلمانان بايد احكام دين و جزئيات شريعت را از آن حضرت بياموزند . « 1 »
2 - فرق مسجودٌ له و مسجودٌ عليه
بسيار تصوّر مىشود كه تعهد به سجود بر زمين يا آنچه از زمين مىرويد ، بدعت است و پنداشته مىشود تربتى كه بر آن سجده مىشود بت است . اينان فرقى ميان « مسجودٌ له » و « مسجودٌ عليه » نمىگذارند و مىپندارند سنگ يا تربتى كه در برابر نمازگزار نهاده مىشود بتى است كه نمازگزار آن را با نهادن پيشانى بر آن مىپرستد . ولى شيعه را چه باك ، اگر مخالفش كوتاه بين است و بين اين دو نكته فرق نمىگذارد و مىپندارد آنچه بر آن سجده مىشود همان كسى است كه براى او سجده مىشود و كار موحّد را با مشرك قياس مىكند ، تنها به اين دليل كه ظاهر كارشان مثل هم است و او ظاهر را مىبيند ، با اينكه معيار ، توجه به درون و باطن است ، بتپرست ، بت را مىپرستد و براى آن سجده مىكند و جلوى خود مىگذارد و در برابر آن ركوع و سجود مىكند ، ليكن موحّدى كه مىخواهد تا نهايت مراتب بندگى را ابراز كند ، براى خداى سبحان خضوع و سجود مىكند و پيشانى بر خاك و سنگ و سنگريزه مىنهد ، تا با اين كار ، خاكسارى و بىقدرى خود را اظهار كند و بگويد : خاك كجا و آفريدگار املاك كجا ؟
آرى ، سجده كنندهء بر تربت ، آن را نمىپرستد ، بلكه با سجود بر آن در پيشگاه خدا كرنش مىكند و كسى كه اين را درك نكند كودن است و همهء نمازگزاران را مشرك خواهد پنداشت و طبق اين نگاه ، بايد آنكه بر فرش و پارچه و جز اينها سجده مىكند نيز عبادتگر اينها باشد . شگفتا !
هامش
( 1 ) . ر . ك : احزاب : 21 « لَقَدْ كانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ » ؛ حشر : 7 « ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا » .