خطبهها ، نامهها و سخنان كوتاه امام على بن ابىطالب عليه السلام را در بر دارد . سيدرضى ( متوفاى 406 ) آن را گردآورى كرده است . چون اين سخنان از على عليه السلام مشهور بوده ، اسناد آن را حذف كرده و تنها متن آنها را آورده است . ديگرانى هم به استدراك و تكميل آن چه سيدرضى نقل كرده پرداختهاند و خطبهها و نامههاى بسيارى را استخراج كردهاند . برخى هم به استخراج مستندات نهج البلاغه از كتابهايى كه پيش از سيدرضى تأليف شده پرداختهاند . در بارهء نهج البلاغه گفته شده است :
پايينتر از كلام خالق و بالاتر از كلام مخلوق است .
سوم : صحيفهء سجاديه
كتابى كه به صحيفهء سجاديه يا زبور آل محمد معروف است ، از جلوههاى علوم اهل بيت عليهم السلام است كه بر پيشانى تاريخ مىدرخشد . سند آن به صورت متواتر به امام عليه السلام مىرسد . جز پيوستگى سند آن ، نكتهء ديگرى كه هست فصاحت الفاظ و بلاغت معانى و والايى مضامين است . و انواع ثنا و ستايش و عبوديت خدا كه در آن است و روشهاى عجيب در طلب عفو و كرم الهى و توسل به پروردگار ، قوىترين گواه درستى نسبتِ آن به آن حضرت است و اين كه اين گوهر از آن درياست و اين جواهر از آن معدن و اين ميوه از آن درخت است . افزون بر شهرتى كه انكارناپذير است و تعدد سندهاى آن كه متصل به صاحب آن سخنان است ، راويان موثّق با اسناد متعدد و متصل به امام زينالعابدين عليه السلام آن را روايت كردهاند . « 1 »
چهارم : رسالة الحقوق
امام سجاد عليه السلام رسالهاى دارد معروف به « رسالة الحقوق » . صدوق با سند معتبر آن را در « خصال » و حسن بن شعبه در « تحف العقول » نقل كردهاند و از رسالههاى مهم در
هامش
( 1 ) . فى رحاب ائمة اهل البيت : ج 3 ، ص 414