8 . فرق ميان نبىّ ، رسول و امام
تبيين مفصل اين مفاهيم سهگانه كه در قرآن آمده است ، در اين جا نمىگنجد . ما در كتاب خويش به نام « مفاهيم القرآن » « 1 » آن را توضيح دادهايم . فشردهء سخن اين است :
« امام » ، پيشوايى است كه حاكم بر جامعه است و دست امت را گرفته به سوى كمال در زندگى دنيوى و اخروى و فردى و اجتماعى پيش مىبرد . پس بر امت است كه در همهء زمينهها همهء فرمانها و جهت دادنهاى او را اطاعت كنند . بر اين اساس مىگوييم :
« نبىّ » ، كسى است كه وحى را دريافت مىكند .
« رسول » ، كسى است كه مأمور ابلاغ وحى به مردم است . اگر وحى را دريافت كند ، ولى مأمور به ابلاغ آن نباشد ، نبىّ است . اگر مأمور به ابلاغ باشد رسول است .
« امام » كسى است كه شريعت آسمانى را در جامعه پياده مىكند ، چه بر او نازل شده باشد ، كه مىشود نبىّ و رسول و امام ، آن گونه كه ابراهيم خليل عليه السلام بود ، يا بر ديگرى نازل شده باشد ، مثل آن چه در مورد امامان دوازدهگانه است . پس پيشوايان معصوم ، يعنى على و فرزندانش عليهم السلام كه به عنوان امام و پيشواى امت اسلامى نصب شدهاند ، تنها در سايهء شريعت محمدى كه بر پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نازل شده است ، اهداف خويش را محقق مىسازند
هامش
( 1 ) . مفاهيم القرآن : ج 5 ، ص 375 - 390