شواهد تاريخى
حق اين است كه قرآن كريم در روزگار پيامبر صلى الله عليه و آله جمع شده بود . شواهدى مىآوريم كه نشان مىدهد قرآن در زمان آن حضرت گردآورى شده و آنها را در كنار رواياتى كه مىگويد قرآن پس از رحلت پيامبر خدا صلى الله عليه و آله گردآورى شد قرار مىدهيم و حقيقت را از خلال آنها در مىيابيم .
1 . طبرانى و ابنعساكر از شعبى نقل مىكنند كه شش نفر در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله قرآن را گردآورى كردند : ابىّ بن كعب ، زيد بن ثابت ، معاذ بن جبل ، ابوالدرداء ، سعد بن عبيد و ابوزيد . و نيز نقل مىكنند كه مجمع بن جاريه قرآن را جمع كرد ، مگر دو سوره از سورههاى آن را .
2 . قتاده مىگويد : از انس بن مالك پرسيدم : در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله ، چه كسى قرآن را جمع كرد ؟ گفت : چهارنفر كه همه از انصار بودند : ابىّ بن كعب ، معاذ بن جبل ، زيد بن ثابت و ابوزيد .
3 . به نقل مسروق ، عبداللَّه بن عمر گفت : من عبداللَّه بن مسعود را دوست دارم ، چون از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله شنيدم مىفرمود : قرآن را از چهار نفر بياموزيد : عبداللَّه بن مسعود ، سالم ، معاذ و ابىّ بن كعب .
4 . نسائى از عبداللَّه بن عمر نقل مىكند كه گفت : قرآن را گرد آوردم و هر شب يك بار آن را خواندم . خبر آن به پيامبر صلى الله عليه و آله رسيد ، فرمود : آن را در طول ماه يك بار بخوان .
5 . از عثمان نقل شده است كه هر گاه وحى نازل مىشد ، پيامبر سراغ كاتبان وحى مىفرستاد و مىفرمود : اين آيه را در فلان سوره كنار آيات معينى قرار دهيد . « 1 »
6 . ابوعبداللَّه زنجانى مؤلف « تاريخ القرآن » نوشته است : بعضى از صحابه در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله اقدام به جمعآورى قرآن يا بخشهايى از آن كردند . اما مجموعهاى كه همهء قرآن را در زمان پيامبر گردآورد ، آن را پس از آن كامل ساختند .
هامش
( 1 ) . البيان : ص 26 - 27