باشد ، هم همراه دليل .
امّا تحليل : زيارت قبور اين شخصيتها نوعى سپاس و تقدير از فداكارىهاى آنان است ، واعلام به نسل حاضر است تا بدانند كه اين ، پاداش كسانى است كه راه حق و هدايت و فضيلت و دفاع از عقيده را مىپويند . اين هدف ، نه تنها ما را به زيارت قبورشان برمىانگيزد ، بلكه به ماندگارى نام و خاطرههاى آنان و حفظ آثار و برپايى جشنها و مراسم به ياد ميلادشان مىانجامد و برپايى مجالس و ايراد سخنرانىهاى سودمند در ايام رحلتشان را در پى دارد و اين نكته بر هر عاقل هوشيارى روشن است .
از همين جاست كه ملتهاى زنده ، به زيارت مدفن پيشوايان و شخصيتهاى خود مىشتابند كه جان و مالشان را در راه نجات مردم و آزادى آنان از چنگال استعمارگران و ستمگران فداكردهاند و براى زنده نگه داشتن ياد آنان مجالس برپا مىكنند و بر ذهن هيچ كدامشان نمىگذرد كه اين گونه بزرگداشتها پرستش آنان است . بزرگداشت خاطرهء شخصيتها كجا و پرستش آنان كجا ؟ اين بزرگداشت ، ارج نهادن به تلاشهاى آنان است ، ولى عبادت ، خدا شمردن و ربّ گرفتن آنان است ، آيا كسى از ما يا ديگران هست كه اين دو را در هم آميزد ؟ هرگز ، به شرط آنكه در مقوّمات و مفهوم اصلى عبادت و تعريف آن كه در دو بخش گذشته بود ، نيك بنگرد .
اينك كه آثار سازندهء زيارت قبور به نحو مطلق و زيارت قبور اوليا و نيكان روشن شد ، به رواياتى مىپردازيم كه به زيارت پيامبر اعظم صلى الله عليه و آله تشويق مىكند : پيشوايان مذاهب چهارگانه و راويان و حديثنگاران آنان در مجموعههاى حديثى ، روايات فراوانى دربارهء زيارت قبر پيامبر صلى الله عليه و آله نقل كردهاند كه به پارهاى از آنها اشاره مىشود : « 1 »
1 . عبداللَّه بن عمر روايت كرده است كه پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : هركس قبر مرا زيارت كند ، شفاعتم براى او واجب مىشود .
2 . عبداللَّه بن عمر : هركه مرا زيارت كند و جز زيارت من انگيزهاى نداشته باشد . بر
هامش
( 1 ) . اين احاديث به صورت مرفوعه ، از قول پيامبر صلى الله عليه و آله نقل شده است .