تشريح المسائل
* موضوع بحث در اينجا چيست ؟
تقسيمات استصحاب به اعتبار شكّ لا حقّ در بقاء مستصحب است از وجوه مختلف .
* اولين تقسيم استصحاب به اعتبار شكّ مزبور چيست ؟
اين است كه : شكّ ما در بقاء شىء سابق :
1 - گاهى از يك سلسله عوامل خارجيه سرچشمه مىگيرد چرا كه امور خارجيه گاهى با هم مشتبه مىشوند ، كه از ان تعبير به شبههء موضوعيّه شود .
* ويژگى اين شبهه چيست ؟
اين است كه : رفع شبهه در آن بدست شارع نمىباشد ، بلكه به دست خود مكلّف است .
2 - و گاهى از اشتباه در حكم شرعى كلّى الهى سرچشمه مىگيرد ، بدين معنا كه ما اصل حكم كلّى را نمىدانيم كه از اين به شبههء حكميّه تعبير مىشود .
* ويژگى اين شبهه چيست ؟
اين است كه : براى رفع شبهه بايد به شارع مراجعه كرد ، فى المثل : اگر شكّ كرديم كه آيا مذى مبطل وضو هست يا نه ؟ بايد نظر شارع را جويا شويم حال : قسم اوّل يعنى آنجا كه شكّ در بقاء مستصحب از عوامل خارجيه نشأت مىگيرد ، خود بر دو قسم است :
1 - در برخى موارد شكّ ما در اصل موضوع خارجى است مثل اينكه : شكّ كنيم در كريّت آن آب و يا در بقاء رطوبت اين لباس و يا حيات زيد و . . .
فى المثل : شكّ مىكنم كه آيا زيد زنده است يا مرده ؟ كه مىدانيد حيات و ممات زيد از موضوعات خارجيه است .
2 - در برخى موارد هم شكّ ما در حكم جزئى و شخصى فلان موضوع خارجى است و نه در خود موضوع خارجى و در حكم شرعى كلّى . فى المثل :
- يك وقت شكّ مىكنيم كه آيا اين انائى كه قبلا پاك بود ، اكنون هم پاك است يا نه ؟
- يك وقت شكّ مىكنيم كه آيا اين حيوانى كه قبلا تزكيه نشده بود ، بعدا تزكيه شده يا نه ، ميته است ؟