وسيلهء حصول طهارت باطن است ، و اگر اولى حاصل نشود ، دومى حاصل نخواهد شد . و از اين رو در ستايش آن آيات و اخبار وارد شده است ، خداى سبحان مىفرمايد :
فيه رِجالٌ يُحِبّونَ ان يَتَطَهَّرُوا وَالله يُحِبُّ المُطَّهِّرينَ 9 : 108 ( توبه ، 108 ) « در آن [ مسجد ] مردانى هستند كه دوست دارند پاكيزه شوند و خدا پاكيزه كاران را دوست دارد » .
و مىفرمايد : ما يُريدُ الله لِيَجعَلَ عَلَيكُم مِن حَرَجٍ وَلكِن يُريدُ لِيُطَهِّرَكُم 5 : 6 ( مائده ، 6 ) « خدا نمىخواهد براى شما تنگى پديد كند ، و ليكن مىخواهد شما را پاك كند » .
و رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم فرمود : « بنى الدّين على النّظافة »
« دين بر پاكيزگى بنياد شده » .
و فرمود : « الطَّهور [ 1 ] نصف الايمان » « پاكى يك نيمهء ايمان است » .
و فرمود : « مفتاح الصّلاة الطَّهور »
« كليد نماز پاكى است » .
و فرمود : « بئس العبد القاذورة »
« چه بد است بندهء چركين » . و فرمود :
« هر كه جامه در بر كند بايد آن را پاكيزه دارد » .
و امير مؤمنان عليه السّلام فرمود : « پاكيزه داشتن جامه غم و اندوه را مىبرد ، و براى نماز بايد پاك باشد » . و براى پاكى چهار مرتبه است :
اول - پاك ساختن ظاهر از حدثها ( كه وضو را باطل كند ) و پليديها و نجاستها و چيزهاى زائد .
دوم - پاك كردن اعضاء و جوارح از گناهان و بزه ها و پىآمدهاى آنها .
سوم - پاك نمودن نفس از اخلاق نكوهيده و رذائل .
چهارم - پاك ساختن دل از هر چه جز خداى تعالى است ، و اين طهارت پيامبران و صدّيقان است .
و طهارت در هر مرتبه اى نصف آن عملى است كه در آن مرتبه است ، زيرا غايت قصوى در عمل دل آن است كه جلال و عظمت خدا برايش آشكار گردد ، و براى
هامش
[ 1 ] يجوز أن يكون بفتح الطاء و ضمّها ، و المراد بهما التطهر . ( النهاية ، ابن اثير ) .