و لا يؤلف »
« مؤمن الفت گير است و كسى كه الفت نگيرد و با او الفت نگيرند خيرى ندارد . » شكَّى نيست كه طبع مردم از بدخو متنفّر است ، و بنا بر اين با وى الفت نمىگيرند . امام باقر عليه السّلام فرمود : « انّ أكمل المؤمنين ايمانا أحسنهم خلقا . »
« كاملترين مردم از لحاظ ايمان خوشخوترين آنانند . » و فرمود : « مردى به خدمت رسول خدا آمد و گفت : يا رسول اللَّه مرا وصيّتى كن . حضرت او را چند وصيّت فرمود و از جملهء آنها اين بود كه : با برادر [ مؤمن ] خود با روى گشاده ملاقات كن » .
و امام صادق عليه السّلام فرمود : « ما يقدم المؤمن على اللَّه - عزّ و جلّ - به عمل بعد الفرائض أحبّ إلى اللَّه تعالى من أن يسع النّاس بخلقه . »
« مؤمن پس از واجبات ، عملى محبوبتر از اين به پيشگاه خدا تقديم نمىدارد كه مردم را به وسيلهء خلقش گشايش دهد » .
و فرمود : « البرّ و حسن الخلق يعمران الدّيار و يزيدان في الأعمار »
« نيكوكارى و حسن خلق خانه ها را آباد و عمرها را دراز مىكند » .
و فرمود : انّ اللَّه تبارك و تعالى ليعطى العبد من الثّواب على حسن الخلق كما يعطى المجاهد في سبيل اللَّه يغدو عليه و يروح . »
« خداى تبارك و تعالى بنده را به حسن خلق ثواب كسى مىدهد كه هر صبح و شام در راه خدا جهاد كند » .
و فرمود : « ثلاث من أتى اللَّه بواحدة منهنّ أوجب اللَّه له الجنّة :
الانفاق من إقتار ، و البشر لجميع العالم ، و الانصاف من نفسه . »
« سه چيز است كه هر كه يكى از آنها را به پيشگاه خدا آورد ، خدا بهشت را براى او واجب مىكند : انفاق در تنگدستى و خوشروئى براى همهء مردم و انصاف دادن از خود ( به اينكه حق را بگويد اگر چه به زيانش باشد ) » .
و فرمود : « صنايع المعروف و حسن البشر يكسبان المحبّة و يدخلان الجنّة ، و البخل و عبوس الوجه يبعّدان من اللَّه و يدخلان النّار . »
« كارهاى نيك و خوشروئى جلب محبّت مىكنند و آدمى را به بهشت در
جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي ) — صفحة 377
مساهمون: ملا محمد مهدي النراقي
ص٣٧٧