فصل 6 مكر و اغوا و وسوسه هاى شيطان
چون راه باطل بسيار و راه حق يكى است ، درهاى گشوده به دل آدمى براى شيطان بسيار است ، امّا باب ملائكه يكى بيش نيست ، و از اين رو از پيامبر صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم روايت شده كه روزى براى اصحاب يك خط كشيد و فرمود : « اين راه خداست » ، سپس خطوط بسيار از چپ و راست كشيد و فرمود : « اينها راههايى است كه به هر راهى شيطانى نشسته و آدمى را به خود مىخواند » ، آنگاه اين آيه را تلاوت كرد :
« وَأنَّ هذا صِراطى مُسْتَقيما فَاتَّبِعُوه وَلا تَتَّبِعُوا السّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَنْ سَبِيلِه » 6 : 153 ( انعام ، 153 ) « اين راه من راست است ، از آن پيروى كنيد و به راههاى ديگر مرويد كه شما را از راه خدا جدا و پراكنده كند » .
مطلب ديگر اين است كه چون نفس به آسانى به باطل ميل مىكند ولى به دشوارى مطيع و منقاد حق مىشود ، از اين رو راههاى كشاننده به باطل كه راههاى شيطان است واضح و آشكار است ، و بنا بر اين درهاى شيطان هميشه باز است ، و راههاى رسانندهء به حق كه باب ملائكه است پنهان و نهان است و بنا بر اين همواره بسته است . پس چه سخت و دشوار است بر انسان بيچاره كه اين همه درهاى هويدا و آشكار گشاده را ببندد و يك درب پنهان بسته را بگشايد .
به علاوه ، شيطان لعين بسا دو طريق حق و باطل را مشتبه نمايد و شرّ را به
جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي ) — صفحة 209
مساهمون: ملا محمد مهدي النراقي
ص٢٠٩