آسيب مىرساند و اگر نفسانيت داشته باشد ، خلطها از آن زيان مىبيند و اگر جسدانيت داشته باشد بيمارى مىآورد و اگر اثر آن زياد باشد مانند سم شديد كشنده است . به همين دليل همه بيماريهاى عفونى سميت دارند ، اما اين

--> - اى كه شكمش را پاره كرده باشند به حال گرماگرم بر موضع مفيد است ، و بايد بر دور محل سركه و گل بمالند و گويا نوشيدن آب نوشادر براى مارگزيدگى و عقرب‌زدگى سودمند است همچنين خوردن ده گرم دانه اترج و ضماد سير سوخته كوفته بر محل مارزدگى آن را تسكين مىدهد . براى گزش رتيل ضماد با - شيرابه مورد سبز با پارچه‌اى كتانى و نيز ضماد دانه و برگ آن مفيد است و همچنين پشكل گوسفند سوخته را كه با سركه خمير كرده باشند سودمند است . براى گزش رتيل و زنبور و زنبور عسل ، ضماد سرگين گاو و ماليدن مگس و رتيل مفيد است و ضماد كردن يا خوردن پنير نخل ( قلب يا مغز نخل كه همان ماده سفيدرنگ و شيرين‌مزه موجود در سر نخل است - مترجم ) و همچنين ضماد نمك و سركه و عسل يا پشكل بز و ماليدن گندناى كوفته سودمند مىباشد . كسى كه زنبور او را زده اگر محل را با سوزنى بخراشد و آن را بمكد و پس از آن سركه و كافور بر آن بمالد بهبود مىيابد . مؤلف اعلى الله مقامه و نيز در حاشيه اضافه فرموده است در كتاب بحار از ابن شهر آشوب از ضباع ابن نصر هندى از حضرت رضا عليه السلام در حديثى روايت شده كه ضباع سؤال كرده گرمى نافعتر است يا سردى حضرت مىفرمايند : " الحر انفع من البرد لانّ الحرّ من حرّ الحيوة و البرد من برد الموت و كذلك السموم القاتل الحار منها اسلم و اقل ضررا من السموم الباردة . " يعنى گرمى سودمندتر از سردى است زيرا گرمى از گرمى زندگيست و سردى از سردى مرگست و به همين دليل سمهاى كشنده گرم سالمتر و كم‌زيانتر از سمهاى سرد مىباشند . انتهى . مؤلف ( ا ع )