الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
625
دقائق العلاج ( فارسي )
روغنها مثل روغن گوسفند ، كره ، پيه جوجه مرغ يا مرغابى ، موم و مانند آن كافى است « 1 » و مرهم الشقاق نيز بسيار سودمند است و اگر در اندرون گوشت باشد بايد بپاكسازى بدن از طرطير بوسيله تربد و يا خوردن قىآورى مانند زاج اقدام كنند و سپس معالجات جرب و خارش را به كار برند از داروهاى ماليدنى اگر عمق آن زياد باشد گذاردن فاروق الحاد و بعد داروئى كه گوشت فاسد را بزدايد و سپس نهادن داروى گوشتآور مفيد است و اگر چندان عميق نباشد گذاردن مرهم ذراريح سودمند است و يا بايد ذراريح را كوفته و با روغن حيوانى مخلوط كنند و سه روز صبر كنند تا تخمير شود و آنگاه آن را با پارچهاى صاف مىكنند و بر موضع بيمارى مىگذارند ضماد هشتم ، ضماد قوبا ، طلاء نهم و قرص السعفة نيز داروهائى سودمند مىباشند . فصل لكههاى چهره و بدى و تغيير رنگ طبيعى آن اين بيمارى در اثر بخارات خلطهاى فاسد معده و بيشتر در زنان و بهنگام آبستنى آنان پديد مىگردد زيرا در بدن آنها مواد زائدى گرد مىآيد كه در سايرين نيست و مىتوانيم از رنگ بيمار بنوع خلط پى ببريم يعنى اگر سياه باشد از سوداء و اگر زرد باشد از صفراء و اگر قرمز باشد از آميختن اين خلطها با خون است و بههرحال هيچكدام از آنها از سوداء خالى نمىباشند اما درباره زنان آبستن چارهاى جز زايمان نيست و در بيشتر موارد پس از آن لكهها خودبخود زدوده مىشود و در برخى داروهاى ماليدنى كافى است اما در ساير اشخاص بايد با ايارجات و تربد و مسهلهائى كه در بالاى بدن مؤثر است
--> ( 1 ) در مقاله پنجم در باب مفردات خواص : سرگين گاو ، حنا ، گردو ، گندم ، سند - روس ، شاهتره ، سياهدانه ، گوگرد براى قوبا ذكر شده مراجعه كن . مؤلف ( ا ع )