الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )

621

دقائق العلاج ( فارسي )

مىكند كه از انعقاد طرطير آبى و خاكى ( مائى و ارضى ) پيدا مىشود و سبب ويژه آن فساد نيروهاى اندام بيمار است كه خميرمايه‌اى براى موادى كه به آن مىرسد مىگردد . نشانه آن در وقتىكه پابرجا شده و اميدى ببهبودى آن نيست اين است كه پوست ، مو ، گوشت و استخوان ديگرگون مىشود علامت آن اين است كه سوزنى در پوست فرو كنى ، اگر خونى خارج شود بدانكه بيمارى تازه و درمان بردار است و گرنه علاجى ندارد همچنين اگر در اثر مالش و فشار قرمز شود تازه است و گرنه قديمى است اما اگر بيمارى فقط در يك اندام باشد پيش از پابرجا شدن آن مىتوان از سرايتش بساير اندامها جلوگيرى كرد . اگر بيمارى در اثر فاسد شدن دستگاه تغذيه‌اى اندام باشد و بتوان دارو را به آن رساند آسانتر درمان مىگردد و گرنه داروهاى نوشيدنى سودى ندارد و بايد داروهاى ضمادى و ماليدنى را به كار ببرند به‌هرحال اين حب مفيد است : زنجبيل ، فلفل سفيد ، خربق سياه ، ايارج فيقراء از هركدام 75 سانتىگرم همه را مىكوبند پس از بيختن با باوزدى كه در شيره انگور تقطير شده حل شده باشد حب كرده مىخورند و پس از آن آب قند گرم مىنوشند . غذاى بيماران گوشت گوسفند و پيازى است كه مصطكى و دارچينى ( از هر كدام هفتاد و پنج سانتيگرم ) در آن ريخته باشند ، سپس بايد بر آن شيطره ، اثمد ( سنگ سرمه ) ، مازو ، سير ، استخوان ماهى سوخته و زاج سرخ كه به اندازه مساوى در سركه سائيده شده باشد بمالند . براى پيسى سفيد اين دارو مفيد مىباشد : اطريلال ( قازياغى ) دو و نيم گرم ، عاقرقرحا ، زنجبيل ، تربد از هركدام هفتاد و پنج سانتيگرم اينها را با عسل خمير كرده و بيمار پس از پاكسازى بدن ( خوردن مسهل ) آن را مىخورد و درحالىكه محل