فصل طاعون طاعون ( Pest ) دانه‌ايست به اندازه باقلا يا بزرگتر كه از مخلوط شدن خون عفونت يافته كه با طرطير ملحى آغشته شده پيدا مىشود و اگر سر باز كند آب زردى همراه با خون از آن بيرون مىآيد . اگر طرطير لطيف باشد بمغز بالا مىرود و اگر در اين هنگام طبيعت ضعيف باشد ، بيمار غش مىكند يا تشنج به او دست مىدهد و مىميرد ولى اگر توان راندن طرطير را به محل دفعى كه براى آن آفريده شده يعنى گردن داشته باشد آن را به طرف اين اندام مىراند اگر طرطير نفسانى و متوسط باشد ، متوجه قلب مىگردد . اگر ضعيف باشد بيمار خفقان ، بىتابى و اضطراب پيدا مىكند و خفه و هلاك مىشود اما اگر طبيعت توانائى داشته باشد آن را بسوى محل دفعى كه خدا برايش خلق كرده و به علت سستى تاب آن را دارد يعنى زير بغلها و بالاى بازوها مىراند و اگر غليظ و جسمانى باشد بكبد رو مىآورد كه اگر اين اندام ناتوان بوده و نيروى طبيعى آن از بين رفته باشد خونى كه در رگهاى آن است منجمد مىشود و بيمار را مىكشد اما اگر نيروئى براى راندن آن باقى مانده باشد آن را به محل دفع مناسب يعنى چادر پيه و بالاى رانها مىراند و بنابراين پيدا شدن دانه بهتر از آنست كه بيرون نيايد . بدترين جاها زير بغل چپ است زيرا نزديك قلب مىباشد و پس از آن گردن و در درجه بعد ران راست و سپس ران چپ است بعض پزشكان از اين جهت رانها را پيش از گردن بشمار آورده‌اند و عده‌اى بطور كلى زير بغل را مطلقا پيش از ران دانسته‌اند . سببهاى طاعون مانند و با است و شدت آن در وقت بهار است ، براى پيش -