الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )

24

دقائق العلاج ( فارسي )

دارو عادت نكند ، گهگاه دوا را تغيير دهد ، همچنين بدرمان بيمارى ارثى نپردازد تنها كوشش كند كه نيروى بيمار را نگاهدارى نمايد ، اگر از شدت درد ترسيد مخدر به كار ببرد . نبايد مريض را بيك‌باره از غذاى كم به غذاى زياد دستور دهد و يا بالعكس و نه چيزى را كه عادى اوست به غير معتاد وادار كند و برعكس و حتى الامكان به عادات بيمار بايد توجه داشته باشد ، مريض را به خوردن دارو و يا خوراكى كه از آن بيزار است نبايد وادار كند ، بحالات مختلف بيمارى در وقتى كه شدت دارد و رو ببهبودى است و يا اينكه سبب بيمارى از بين رفته و يا از نيروى آن كاسته شده است بايد توجه كند اگر چند بيمارى باهم باشد اول بايد بيمارى زيان‌بارتر را درمان كند و ساير بيماريها را هم از نظر دور ندارد " تمام شد خلاصه گفتار او كه حكيم و عالم بوده است . و از بقراط روايت شده : " جسد با پنج نوع معالجه درمان مىشود : آنچه در سر است با غرغره ، آنچه در معده است با قى ، آنچه در بدن است با اسهال آنچه در زير پوست است با خوى ( عرق ) و آنچه در عمق بدن است با خون - گيرى درمان مىگردد " چه خوب گفته است و اينها نيز مطالب قبلى ما را تأييد مىكند . و از ظاهر سنجرى است " براى پزشك سزاوار آن است كه نخست تا مىتواند با غذا بيمار را درمان كند نه با دارو اشخاص دانا مىدانند كه اغذيه با طبائع مختلف فراوان است دو ديگر آنكه تا مىتوان بايد داروى مفرد تجويز كرد ، دواى مركب نبايد داد و داناى به داروها مىداند چه بايد بكند از دواهاى ناشناس و مجهول تا مىتوانى پرهيز كن مگر آنكه با آزمايش و قياس بتوانى بمفيد بودن داروئى پى ببرى دشوارترين درمانها در وقتى است كه مرضى