برشمرده‌اند همه‌اش خرافاتى است زيرا گويندگان از اينكه در اين كار ، شرط اساسى ، خوش‌بوئى ، پاكيزگى ، سلامتى و مانند آن است غفلت ورزيده‌اند چه فقط در اين حال است كه نفس انسان بدان روى مىآورد و از آن لذت مىبرد ولى استعمال اين داروهاى كثيف روح را از آنچه كه خواهان آنست بازميدارد اما آنان كه نيرومند بوده‌اند و بعلتى ناتوان شده‌اند قابل درمانند و براى اينها داروهاى زيادى مانند معجون‌ها ، شادىآورها ، داروهاى ماليدنى ، حقنه ها ، فتيله‌ها ، و حتى داروهاى حرام و مانند آن ذكر كرده‌اند كه ما در اينجا آنچه را كه از اشخاص آزموده نقل شده مىآوريم اما پيش از آن بايد بگوئيم كه هريك از اندامها ، از آنچه كه براى آن خلق شده باز نمىايستد مگر آنكه آسيبى كه ضد آنست به آن برسد ، پس واجب اين است كه نخست اين آسيب رفع شود كه اگر خارجى باشد ، بايد از آن جلوگيرى كرد و اگر داخلى و غير يك ماده است بايد آن را چاره كرد ، اگر ماده‌اى در كار باشد بايد بپاكسازى بپردازند تا مزاج پاك شود ، توضيح آنكه شهوت ، از مغز ، هيجان از قلب و منى از كبد ، سرچشمه مىگيرند و هركدام از اين اندامها آسيب ببينند از كار باز مىمانند . پس از آن بايد شهوت را با چيزهائى كه آن را برميانگيزاند تقويت كرد مانند عطرها كه بايد پس از نظافت به كار روند و نيز به كار بردن اين حب : ملح اندرانى « 1 » ، فلفل ، زنجبيل پرورده ، فانيد ( قند تصفيه‌شده ) كه به اندازه مساوى با عسل خمير و حب مىشود و براى كسانى كه مزاجشان سرد است مفيد مىباشد و نيز ترب با عسل سودمند است . داروى ديگر آنست كه خار خسك ، سير و نخود را جداگانه بكوبند و بعد با شير و روغن بپزند تا كاملا بهم بياميزند آنگاه سه برابر آنها را عسل و به اندازه آنها آب پياز سفيد و ترنجبين

--> ( 1 ) ملح اندرانى نمك سنگ شفاف است . تحفه حكيم مومن .