الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
437
دقائق العلاج ( فارسي )
گرفتگيها و غير آن بايد نخست به پاكسازى پرداخت و داروهاى مناسب عبار - تند از « 1 » نقوع مربع ، تربد معدنى ، آب پنير همراه با سكنجبين ، سقمونيا ، انتيمون اگر بيمار تب داشته باشد نبايد سقمونيا به او بدهند ليكن بدون تب مانعى ندارد اما انتيموان اگر كبد ورم داشته و يا زخم و قرحهاى در آن باشد نبايد خورده شود . در هنگام بيمارى پوشيدن لباس زردرنگ و نگاه كردن بچيزهاى زردرنگ مناسب است ، چه هر چيزى آن را كه از جنس خود اوست جذب مىكند غذاى بيمار ، رب غوره ، رب انار ، سكنجبين و كدو است و پس از آنكه حرارت فرو - نشست و زردى كم شد بايد بفصد باسليق اقدام كنند و پس از آن عرق كاسنى ماء الشعير ، آب هندوانه ، خيار ، كدوى پخته ، قرص كافور ، شربت كافور به بيمار بخورانند . براى بيماران نوشيدن روح الملح به مدت يك هفته و نيز الكسير ذو الخاصية به اندازه شش قطره همراه با آب مفيد است تا پيشاب زياد شود همچنين نوشيدن دهن الكهرباء همراه با عرق كاسنى و طلاى محلول ، شربت
--> ( 1 ) در كتاب قانون براى يرقان آمده است كه بايد كبد را با عصارههائى كه بر روى يخ سرد شده باشد با صندل سياه و سفيد و كافور ضماد كنند تا بيمار حس كند كه داخل شكمش سرد شده و اين كار يرقان را بهبود مىبخشد و در همان روز پيشابش كمرنگ مىشود و براى باز كردن گرفتگيهاى كبدى حب صنوبر كبار هفت و نيم گرم مويز دانه گرفته دوازده و نيم گرم ، گوگرد زرد دو و نيم گرم افتيمون و تخم - كرفس كوهى ، نخود سياه و كندر سفيد از هركدام پنج گرم بايد كوبيده و بيخته و مخلوط شود و به مدت چند روز هر روز سه گرم از آن را با آب رازيانج بخورند . و نيز در باب مفردات خواص غوتاغنبا ، كاكنج ، كهربا ، كاسنى ، جلب ، جوجه ، مويز ، زرير ، سورنجان درخت صمغ ( طلح ) و كور براى يرقان ذكر شده مراجعه كن . مؤلف اعلى الله مقامه