الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )

379

دقائق العلاج ( فارسي )

هرچه را كه بياشامد قى مىكند و بدتر از آن اين است كه بيمار بيخواب مىشود درحالىكه اگر بخواب برود بيمارى فرومينشيند . اين بيمارى بيشتر در تابستانها و به بچه‌ها دست مىيابد و اگر در پائيز باشد خطرناك‌تر است اما در زمستان كمتر كسى به آن مبتلا مىشود در چنين هنگامى خود را گم مكن و مترس و بدرمان بپرداز و هرچه مىشود آب گرم به بيمار بنوشان تا وقتى كه بدنش كاملا پاك شود و ديگر صفرا از او دفع نشود ، سپس گلاب و قرنفل نيم گرم به او بده و اگر دست و پايش سرد شده باشد و غش كند و نبضش كند شود پادزهر و ترياق فاروق به او بده و اگر در دسترس نباشد حب الشفاء و حافظ الصحة هركدام را در جاى خودش و به قدر يك فندق به بيمار بخوران و او را مدتى از غذا پرهيز بده و اگر صبر نكند او را با حب الشفاء و حافظ الصحة بخوابان و همين‌كه شدت بيمارى فرونشست غذاهاى لطيف به او بخوران مثلا بايد جوجه كبابى را بمكد براى اين بيماران آميزه شربت انار و نعناع يا شربت به يا ربّ آنها در گلاب يا آب آنها مفيد است يا دانه انار را در گلاب شيره مىكشند و ببيمار مىدهند و نيز هر روز بايد پس از غذا حب الشفاء بخورد . اما كسانى كه عادت به اين بيمارى دارند بايد هميشه سفوف مقوى و حافظ الصحة و مزيد العمر بخورند و اگر قى شديد شد و باز نايستاد بايد همانطور كه در جاى خودش گذشت از آن جلوگيرى كنند . اما از اينكه بيك‌بار جلوى قى و بيرون‌روى را بگيرند بپرهيزند ، چه ممكن است بمرگ يا استسقاء بيانجامد بلكه بايد طبيعت را بر دفع مواد فاسد يارى دهند تا سم بيمارى بيرون رود براى اين بيماران شصت و پنج گرم نبات محلول در آب گرم مفيد است زيرا مزاج را نرم كرده و نيرو مىبخشد و مواد زائد را بيرون مىكند . اگر اسهال آرام بگيرد اما بىقرارى و ناراحتى باقى باشد ، دليل بر باقى بودن خلط است و بايد با ترنجبين