الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
359
دقائق العلاج ( فارسي )
ترشى معده را كم كنند و گاهى كافى است كه آميزهاى از دو جزء آب انار ملس و يك جزء آب برنج درست كرده و صبحها يك فنجان بياشامند كه جدا براى رفع ترشى معده ، قى و درد معده خوب است و نيز آشاميدن يك فنجان عرق اسپنددانه دراز ( اسپند سفيد ) مفيد است . فصل باد گلو باد گلوى زياد سببش پيدايش رطوبتهاى لزج زيادى در معده است كه حرارت كمى در آن اثر كرده و درمانش اين است كه كرويا ، انيسون ، شويد ، آويشن از هركدام يك جزء مصطكى نيم جزء را بگيرند و كاملا بجوشانند و صاف كنند و بياشامند ، گاه ممكن است از كمى توان معده و كمى نيروى گوارشى آن باشد كه در نتيجه هر چيز خوردنى و آشاميدنى را بطور ناقص هضم مىكند و بخاراتى در آن بوجود مىآورد ، درمانش حافظ الصحة با شربت به است الكسير الشاء بطور عجيبى باد گلو را بجنبش درمىآورد و بادها را بيرون مىراند روغن انيسون و روغن جوزبويا و لبن الكبريت بادهاى معده را بتحليل مىبرند و نيز ترياق - الاربعه و جوارشن افضلى ، جوارشن انطاكى ، حب الاشق ، حب الاشتهاء ، حب الحلتيت ، حب عرق النساء ، سفوف چهارم و سفوف مقوى مفيدند . فصل تخمه سبب تخمه بدى كار معده در اثر حرارت يا برودت نيرومندى است كه در آن پيدا شده و يا پرخورىاى كه بر گوارش چيره شده و آتش آن را خاموش كرده است يا كيفيت غذاهائى است كه گوارش را از جوش مىاندازد يا از اين است كه شخص بهم خوراكى كرده و در نتيجه غذاى گوارش شده با خوراك