الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
327
دقائق العلاج ( فارسي )
سازى مىتواند آب نارنج پخته با نبات بخورد . اما براى سرفه كم ، لعوق الصمغ و براى سرفه كهنه و نو دواى جامع رضوى هر شب در وقت خواب با آب باديان كه كمى گرم باشد بخورند و اگر خلط سينه خونى باشد بايد هر روز يا يك در ميان خرفه بخورند كه اثرى عجيب و غريب دارد و جوهر الاشوس يكصد و بيست و پنج سانتىگرم با بيست سانتىگرم براده شاخ بز كوهى نيز سودمند است . « 1 » فصل سياهسرفه اين بيمارى ( Cocluche ) در كتابهاى قديمى بجز خلاصة التجارب ذكر نشده ، اما از جمله بيماريهاى همهگيرى است كه بيشتر بچهها به آن گرفتار مىشوند زيرا اندامهاى آنها بسيار لطيف مىباشد ، سببش خشكى هوا و دودى شدن آن هنگام كمى باران است كه در اين حالت بريه داخل مىگردد و آن را خشن مىكند و بيمارى پيدا مىشود يا اينكه ممكن است در اثر ابرهاى
--> ( 1 ) در مقاله پنجم در باب مفردات خواص خرما ، سم الاغ ، سركه ، غوتاغنبا ( عصاره ريوند ) ، اسفيدباج ( آب جوجه همراه با داروهاى گرم و بىمزه ) ، انجبار ، بخور الاكراد ، گوشت گاو ، خرما ، دارچين ، انار ، مويز ، زرير ، سكّر العشر ، بيضه سنگپشت ، كنجد ، ماهى ، جو ، صمغ ، علك البطم ( سقز ) ، آلوبالو ، شير ، بادام ، مرّمكى و مس براى امراض سينه ذكر شده است مراجعه كن . و نيز در كتاب مخزن آمده است كه ريشه خطمى پخته براى سرفه گرم و خلط خونى سينه مفيد است و همچنين براى درد سينه و سرفه در كتاب مجمع الجوامع ذكر شده كه انار ميخوش ( ملس ) را مىگيرند و سرش را برميدارند و بر آتش ملايمى مىگذارند و روغن بادام شيرين را قطرهقطره در آن مىريزند تا ديگر انار آن را قبول نكند و بعد آن را مىمكند ان شاء الله مفيد است . مؤلف اعلى الله مقامه