الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
230
دقائق العلاج ( فارسي )
به آن ضرورى است . درمان امتلاء كم كردن غذاى عادى است و اين در صورتى است كه اشتهائى براى خوردن باشد زيرا طبيعت خود جاى آنچه را كه مىخواهيم كم كنيم مىگيرد و خودش طالب بيش از آنچه كه نيازمندست نيست و ما هميشه برآنيم كه بايد در جهت طبيعت باشيم و نه بر خلاف آن و نبايد چيزى را كه خوشآيند برايش نيست به آن تحميل كنيم . بنابراين اگر طبيعت خود مايل بغذائى زياد نيست خوراندن غذاى زياد به مريض بر خلاف طبع او خطائيست بيمارىزا و اين ناشى از نادانى پزشك است يا اينكه خود بيمار خود را بخطر مىاندازد اما اگر طبع بيمار خود خواهان غذا نباشد بايد چيزى زياد يا كم به او ندهند تا خودش بخواهد و آنگاه غذاى عادى او را كمتر به او بدهند تا با آن عادت ثانوى هم مخالفتى نيز نشده باشد و كمكم بايد پيش رفت تا به اندازه عادى پيشين او برسيم . اما اگر بيمار به دو يا چند نوع غذا عادت داشته باشد بايد آن را كه مناسبتر است ، برگزينيم ليكن اگر از جهت كيفيت غذا دگرگونى رخ داده باشد بايد كمكم آن را به حال عادى برگردانيم نه بيكبار زيرا عادت بد نيز خود عادت است چه كيفى باشد چه كمّى و چه در نوع غذاها و نوشيدنيها چهبسا بيمارها را ديدهايم كه پزشكنماها آنها را پرهيز دادهاند و همينكه از پرهيز دست برداشته و غذاى عادى خود را خوردهاند تندرستى خود را باز يافتهاند و چه بسيارند بيمارانى كه سالها بيمارند و پرهيز نمىكنند اما طبيعت آنها تاب بيمارى را داشته و مرض آنها را از پا نينداخته است اما آنها كه پرهيز مىكنند در مدت كمى مىافتند و طبيعت آنها نمىتواند از عهده دفاع در برابر بيمارى برآيد و بدنشان از نيرو مىافتد چشمشان بگود مىنشيند ، شقيقههايشان خشك مىگردد و بدنشان لاغر مىشود و چهبسا كسانى كه يك سال تب مىكنند و پرهيزى