رضا مختاري / محسن صادقي
مقدمه 30
رؤيت هلال ( فارسي )
در اين سال ، ليبى روز چهار شنبه ( 11 / 8 / 84 ش ) ، عربستان روز پنج شنبه ( 12 / 8 / 84 ش ) وجمهورى اسلامى إيران روز جمعه ( 13 / 8 / 84 ش ) را روز عيد فطر دانستند . در آغاز ماه رمضان سال 1426 هم اندك اختلافى در إيران پيش آمد ، ولى از آنجا كه اختلاف در آغاز ماه چندان محذور وانعكاسى ندارد ، بروز وظهورى نيافت . جناب آقاى سيد محسن قاضى مير سعيد ، يكى از كارشناسان خبرهء رؤيت هلال وركورد دار جهانى رؤيت جوانترين هلال ، گزارش تلاش رصدگران إيراني براي شكار هلال ماه رمضان سال 1426 را طىّ مقالهاى با عنوان « جويندگان هلال شامگاهى [ ماه ] رمضان » نوشت ودر ماهنامهء نجوم منتشر شد « 1 » كه طالبان مىتوانند بدان مراجعه كنند . 6 . در آغاز ماه رمضان امسال ( 1427 ) هم اختلاف شديدي بين كشورهاى اسلامى بروز كرد : كشورهاى عربستان « 2 » ، امارات ، قطر ، بحرين ، كويت ، ليبى ، سودان ، يمن ، فلسطين وأهل سنت لبنان وعراق ، روز شنبه ( 1 / 7 / 85 ش ) را اوّل ماه رمضان دانستند . در الجزاير ، أردن ، مصر ، تونس ، عمان ، سومالى ، آلبانى ، روسيه ، تركيه ، آذربايجان ، تاجيكستان ، ازبكستان ، تركمنستان وقزاقستان روز يكشنبه ( 2 / 7 / 85 ش ) اوّل ماه اعلام شد . إيران ، پاكستان وهندوستان هم روز دوشنبه ( 3 / 7 / 85 ش ) را اوّل ماه مبارك اعلام كردند « 3 » .
--> - 5 . اگر حاكم شرع حكم كند به اوّل ماه شوّال ، كسى كه يقين بر خلاف آن ندارد اگر آن روز را روزه بگيرد روزهء أو حرام است . 6 . اگر براي مجتهدي اوّل ماه ثابت شود ، اگر اعلام ثبوت ماه واشاعهء آن موجب اختلاف وتفرقه بين مسلمين ووهن به اسلام ، يا موجب تضعيف نظام اسلامى شود اعلام واشاعهء آن جايز نيست . ( توضيح المسائل دو مرجع ، ص 264 ) . ( 1 ) . نجوم ، شمارهء 154 / 153 ( آذر ودى 1384 ) ، ص 49 - 54 . ( 2 ) . همچنان كه در مقدّمه جلد اوّل رؤيت هلال ، ص يكصد وچهل وهشت - يكصد وپنجاه ويك گذشت ، تقويم امّ القرى بر أساس ضوابط درست علمي استوار نيست واعلامهاى اوّل ماه در عربستان معمولا بر أساس تقويم امّ القرى است نه رؤيت هلال . در تقويم عربستان در سالهاى 1410 - 1412 ، در 14 مورد حتى قبل از قران نيّرين اوّل ماه اعلام شده كه امرى محال است وآنچه در سالهاى أخير موجب بىنظمى در شروع ماههاى قمري شد اعلام زود هنگام وغلط عربستان وپيروى صرف برخى كشورها از آن بوده است . ( 3 ) . وضع رؤيتپذيرى هلال ماه مبارك 1427 در مقالهاى در شماره 162 ماهنامهء نجوم ، ص 33 بررسى وتأكيد شده است كه عصر شنبه رؤيت هلال در إيران بدون ابزار امكانپذير نبوده است .