اين چهارده مقاله از بين انبوه دهها كتاب ومقاله در اين زمينه گزينش ودرج شده‌اند وهر كدام مشتمل بر نكته‌ها يا نكته‌اى ويژه در بحث ما بوده‌اند . دانستن پاره‌اى از مطالب بخش چهارم براي مستنبط لازم ، وبدون آگاهى از آنها ممكن است فقيه دچار اشتباهات واضح وبزرگ شود ، برخى هم كمك بسيار خوبى است براي فهم روايات وسخنان بزرگان وفقيهان . نيز آگاهيهاى سودمندى در خصوص چگونگى ثبوت واعلام رؤيت هلال در برخى كشورهاى اسلامى ومانند آن ، در پاره‌اى از آنها به چشم مىخورد . اينك گزارش كوتاهى از محتواى اين بخش : 1 . در مقالهء اوّل ، يعنى « القول على كيفيّات الشهور . . . » از نابغهء نامدار جهان اسلام أبو ريحان بيرونى ، از جمله ، مقدار سال وماه شمسي وقمري وچگونگيهاى آنها ، أسامي ماههاى قمري وشمسي ، وجه تسميهء ماههاى قمري ، أسامي شبهاى ماه قمري ونيز نسىء به خوبى تبيين شده وحديث شريف « ألا إنّ الزمان قد استدار كهيئته يوم خلق الله السماوات والأرض » خيلى زيبا وروشن تفسير شده است . وى مىگويد : مردم عهد جاهليت دويست سال قبل از اسلام ، « كبس » را از يهود مجاور خود آموختند وبا استفاده از آن مرتكب « نسىء » شده‌اند . أبو ريحان همچنين قول أصحاب عدد را به شدّت رد كرده وآن را معلول مراجعه به كتب هيويان ونفهميدن مقصود آنان دانسته وتفسير أصحاب عدد از حديث « صوموا لرؤيته ، وأفطروا لرؤيته » را مردود دانسته است . وى توضيح مىدهد كه حساب زيجها مبتنى بر حركت وسطى نيّرين است وبدون اعمال قواعد ديگر از آنها رؤيت ماه اثبات نمىشود . أبو ريحان مقدار سال قمري را 354 روز + 5 / 1 + 5 / 1 روز دانسته است . اين نكته را فخر الدين در ايضاح وشهيد اوّل در غاية المراد نيز در اين مبحث نقل كرده‌اند كه متن سخن اين دو بزرگوار در جلد سوم گذشت . 2 . در مقالهء دوم ، أستاذ حسن‌زادهء آملي ( دامت بركاته ) علاوة بر نكات سودمند در خصوص اين بحث ، توضيحاتى دربارهء كتب زيج داده‌اند ومقصود شهيد در لمعه از « لا عبرة بالجدول » را بسيار زيبا تفسير كرده ومتذكّر شده‌اند كه خود أهل هيئت ونجوم هم جدول ( زيج ) را ملاك آغاز وانجام ماه نمىدانند وآن را بر أساس حركت وسطى تنظيم كرده‌اند