و ارباب مكنت و اصحاب ثروت را « على قدْر الوُسْع و الطاقة و بِقَدْر الضرورة و الكفاية » لازم است كه بذل عين المال در اين جهاد كنند و مجاهدين را به ضروريات و ما يحتاج امداد نمايند و كوتاهى در اين تكليف را باعث غضب كردگار و رنجش رسول مختار و حيدر كرار و ائمه اطهار ( ع ) دانند : « الَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَ الْفِضَّةَ وَ لا يُنْفِقُونَها فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ أَلِيمٍ » « 1 » و ظاهر آن است كه بايد مستطيع حج ، امداد مقاتلين را بر حج واجب مقدّم دارد و حكم زياراتى كه به نذر و شبه آن واجب شود از اين حكم معلوم شد تا به زيارات مستحبه و اين گونه اعمال مندوبه چه رسد كه با وجود اين وجوب ، دغدغه در صحت آن اعمال مستحبه حاصل است . و مراد از خراج ، مالى است كه بر زمين و اراضى خراجيه قرار داده مىشود و مراد از مقاسمه حصه‌اى است معيّن از حاصل اراضى خراجيه ، و گاهى خراج به هر دو اطلاق مىشود . و اراضى خراجيه عبارت است از اراضى مفتوح العنوه ، و شناخته مىشود به اين قاعده كه : اگر مسلمين اين زمان ، زمينى را ارض خراج دانند و معاملهء اراضى خراجيه در آن نمايند ، اصل عدم تغيير است ، پس آنچه جارى است خراج پادشاهان اسلام با آن مورد است ، و از يد حكّام و فرمانروايان محكوم است به حكم مفتوح العنوه ، كه به قهر و غلبه ، مفتوح مسلمين شد . و مفتوح به صلح ملحق است به مفتوح العنوه ، چه غالباً بناى صلح به اين بوده كه زمين مال مسلمين باشد و قرار داد خراج و استيلاى مسلمين آن باشد ، شاهد اين مدعا است . و نيز در اثبات خراجيت هنگامى كه نص و اجماع نباشد تكيه بر تواريخ معتبره است .

--> ( 1 ) . توبه ، آيهء 34 .