صدوق و شيخ الطائفة مروىّ است ، به اسناد صحيح از داود بن فرقد ، كه مولاى ما أبي عبد اللّه الصادق ( ع ) فرموده است : « كان بنوا اسرائيل إذا أصاب أحدهم قطرة بولٍ ، قرضوا لحومهم بالمقاريض ، و قد وسّع اللّه تعالى عليكم بأوسع ما بين السماء و الارض ، و جعل لكم الماء طهوراً ، فانظروا كيف تكونون » « 1 » . مراد از آن ، غير مخرج بول است و « اصر » كه در تنزيل كريم واقع است : « رَبَّنا وَ لا تَحْمِلْ عَلَيْنا إِصْراً كَما حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنا » « 2 » مفسرين آن را به تكاليف شاقّه تفسير كرده‌اند ، مثل قتل انفس در توبه « 3 » و قطع موضع نجاست از بدن و رخت به مقراض و پنجاه نماز در هر شبانه روز و صرف ربع مال در زكات واجب . و موضع نجاست كه قطع مىكرده كرده‌اند ماعداى مخرج بول و مسربهء براز بوده است ، كه آن هر دو محل استنجاء است . [ 125 ] أساس : مسنونات و مكروهات از آداب استنجاء ، بيست و هشت است ، چنانچه في ما سبق « 4 » مذكور شد : اوّل : سنّت است در براز غير متعدّى ، اختيار آب بر استجمار ، و در متعدّى جمع ميان هر دو ، و جمع ميان هر دو مطلقاً در استحباب افضل و اكمل است . و « مستحب » در اين مقام به معنى افضل افراد واجب تخييرى است ؛ چه وجوب تخييرى با استحباب عينى مصادمت ندارد ، نه به معنى اصطلاحى ، كه قسيم مطلق واجب و يكى از احكام خمسه است .

--> ( 1 ) . من لا يحضره الفقيه ، ج 1 ، ص 10 ، ح 13 ؛ تهذيب الاحكام ، ج 1 ، ص 356 ، ح 1064 . ( 2 ) . سوره بقره ، آيه 86 . ( 3 ) . چنان‌كه در سوره بقره ، آيه 54 ، به آن اشاره شده است . ( 4 ) . رجوع شود به فراز شماره . . . صفحه 315 .