الشيخ المنتظري
631
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
دوست دارند ; و اگر « التبست » از مادّه « لَبس » به معناى اشتباه باشد بدين معناست كه دنيا از راه اشتباه كارى و فريب خود را در دلها جا مى اندازد . با دنيا چه ارتباطى بايد داشت ؟ « فَارْتَحِلُوا عَنْهَا بِاَحْسَنِ مَا بِحَضْرَتِكُمْ مِنَ الزَّادِ ، وَلاَتَسْأَلُوا فِيهَا فَوْقَ الْكَفَافِ ، وَلاَتَطْلُبُوا مِنْهَا اَكْثَرَ مِنَ الْبَلاَغِ » ( پس كوچ كنيد از اين دنيا و از بهترين متاع خود توشه برداريد ، و در آن بيش از رفع حاجت نخواهيد ، و زيادتر از آنچه نياز داريد طلب نكنيد . ) « ارتحلوا » از « ارتحال » به معناى كوچ كردن است . « من الزّاد » بيان « ما بحضرتكم » است ; كوچ كنيد با بهترين سرمايه دنيا كه نزد شما هست ، تلاش كنيد زاد و توشه اين دنيا را با خودتان به آخرت منتقل كنيد . « بأحسن ما بحضرتكم » يعنى از بهترين چيزهايى كه نزدتان هست ; مال و ثروت دارى براى آخرتت صرف كن ، علم نافع به حال مردم دارى همان را در راه خدمت به مردم صرف كن و بدان كه اين دنيا هدف نيست ، بلكه وسيله رسيدن به آخرت است . « و لاتسألوا فيها فوق الكفاف » بيش از كفاف نخواهيد ، آنچه از مال دنيا كه كفايت مخارج حدّ متوسط انسان را مىكند كافى است ، و بيش از آن را اگر صرف آخرت كنيد براى شما سودمند است ، امّا اگر صرف آخرت خود نكنيد پس خزانه دارى ديگران را كرده ايد . « و لاتطلبوا منها اكثر من البلاغ » ، ضمير « منها » به دنيا برمى گردد . « بلاغ » به معناى رساندن است ; يعنى آن مقدارى را از دنيا مطالبه كنيد كه شما را به انتها مى رساند ، يعنى بيش از رفع نياز نخواهيد . اين جمله در حقيقت تعبير ديگرى از همان جمله « و لاتسألوا فيها فوق الكفاف » است ; هر دو جمله يك معنا را مى رسانند منتها با دو تعبير بيان شده اند ، و تفنن در عبارت است ، آنچه شما را كفايت مىكند همانى است كه شما را به نهايت مى رساند .