الشيخ المنتظري
273
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
مجلساً لايجلسه إلاّ نبىّ أو وصىّ نبىّ أو شقىّ » ( 1 ) اى شريح تو در مقامى نشسته اى كه جز پيامبر يا وصىّ او و يا فرد شقىّ در آن مقام نمى نشيند . امّا كسى كه از طرف مجتهد جامع الشرايط براى قضاوت منصوب شد ، با واسطه مستند به خداست ; زيرا ولايت مجتهد جامع الشرايط مستند به فرمايش پيغمبر ( صلى الله عليه وآله و سلم ) و ائمه ( عليهم السلام ) است . رعايت احتياط در مجازات خلاصه بايد تكيه گاه قاضى خدا باشد . و اگر چنانچه در يك جا قاضى مقدارى ترديد و شك داشت احتياط كند و حكم به مرتبه سخت تر نكند ، اين بهتر است از اين كه خداى ناكرده مثلاً حكم به اعدام كند و اعدامش به ناحق باشد . از بعضى روايات استفاده مىشود كه اگر گناهكارى نجات پيدا كند بهتر از اين است كه بى گناهى گرفتار شود ; اگر مستحق اعدامى اعدام نشود و محكوم به زندان شود ضررى به جايى نمى خورد ، اما اگر كسى مستحق اعدام نباشد و اعدام شود خون ناحقى ريخته شده و خيلى گناه است . حديثى در سنن ترمذى هست كه براى برادرانى كه متصدّى منصب قضاوت هستند مى خوانم ، قال رسول اللّه : « إدرئوا الحدود عن المسلمين ما استطعتم ، فإن كان له مخرج فخلّوا سبيله ، فإنّ الإمام ان يخطئ فى العفو خير من أن يخطئ فى العقوبة » ( 2 ) پيغمبراكرم ( صلى الله عليه وآله و سلم ) فرمود : تا مى توانيد حدود را از مسلمين دفع كنيد ، اگر راهى براى رهايى او از حدّ شرعى هست رهايش كنيد ، زيرا اگر امام و قاضى در عفو خطا كند بهتر از آن است كه در عقوبت خطا كند . اصرار نداشته باش كه شخص بيايد و چهار مرتبه اقرار كند كه من زنا كرده ام تا
--> 1 - وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 7 ، باب 3 از ابواب صفات قاضى ، حديث 3 2 - سنن الترمذى ، ج 4 ، ص 33 ، كتاب حدود ، باب 2 ، حديث 1424