محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )

524

أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )

درختها ونيستان وخرما رود آن را فرا گرفته است . فراموش مكن كه فراموشى دشمن دانش است ، انجير وزالزالك وأنار بىبند وبار وبىبها در اختيار همگان مىباشد . كوههاى آباد همانند كوه لبنان وكاروانسراهاى زيبا ومسجد دينار همهء اين نيكويها را دارد ولى بشنو از بديهايش : شهري سخت گرمسير به مگس وپشه‌هايى چون گرگ خونخوار گرفتارند . گوئى نام گرگان نيز از آن گرفته شده باشد . انجيرش تب آور آبش در گودالها است . كسى كه در آن نشيمن گزيند بايستى كفن خويش آماده سازد . زيرا كه داسهاى اين شهر تن‌ها را درو مىكند . هنگامى كه بر شتر قرباني روز عيد سوار باشند نيز دو دستگى دارند ، گروهى زخم خورده گروهى سرگردانند . كشاكش وكشتار دو سپاه از ايشان دور نمىشود ، سپاه ديلم وسپاه ترك از آن سامانيان « 1 » با تعصب وحشيانه از دو سو ، وتشيع افراطى ومخلوق دانستن قرآن « 2 » . نه كوچه دارد . نخست كوى سليمان ، سپس كوى قومسيان ، سپس كوچه راه حيّان ، سپس كوى كنده ، سپس كوى بادنجان وكوى

--> ( 1 ) متن : « جيش من الديلم والاخر من ترك سامان » است برخى شونيستهاى پان‌تركيزم ، سامان را عطف بيان ترك شمرده ، ايشان را بر خلاف همهء اسناد تاريخي از مهاجرين آسياى مركزى شمرده‌اند . ( 2 ) در قرن پنجم هر گاه گنوسيزم كه ايدئولزى همهء ايرانيان مىبود با مبارزهء سياسي ضد عرب همراه مىشد واز فرزندان خانه‌نشين شدهء پيغمبر بر ضد خلفاى عرب دفاع مىشد ، تشيع ناميده مىشده است .