ديلمان : خوره‌ايست كوهستانى [ گيل‌ها در دشت وديلمان در كوهها زندگى مىكنند ] شهرهايش كوچكند ، مردم نه شايستگى دارند ونه دانش ونه دين ، بلكه دولتمردانند ورجّاله وحشم ايشان ، با آداب ورسومى شگفت‌انگيز وديه‌هاى فراوان . من جيل ( گيلان ) را نيز به ايشان منسوب داشتم زيرا بيشتر مردم فرقى ميان ايشان نمىنهند [ رودها ، كشتزارها ، درختستانها وديه‌ها بسيار دارد ] . قصبهء آنجا بروان واز شهرهايش : لامر ، شكيرز ، تارم ، خشم . قسمت گيلان نيز شامل دولاب ، بيلمان شهر « 1 » ، كهن روذ است . خزر : خوره‌ايست پهناور در پشت درياچه ، خشك وبا دشوارى است . گوسفند وعسل ويهودي بسيار دارد ، در انتهاى آن سد يأجوج وماجوج است . با كشور روم هم مرز است . دو رودخانه دارد كه بيشتر شهرهايش در كنار آنند وبه درياچه مىريزند . در مرزهايش با گرگان بنقشله قرار دارد كه قصبهء آن أتل است واز شهرهايش : بلغار ، سمندر ، سوار ، بغند ، قيشوى ، خمليج « 2 » بلنجر ، بيضا « 2 » مىباشد . دامغان : قصبه‌ايست كوچك در يك ريگزار . اطرافش ويران گرمابه‌هايش بد ، بازارهايش نازيبايند ، بزرگان بسيار ندارد ، ولى هوايش نيكو است ومردمش سربزيرند . *

--> ( 1 ) بيمان شهر ( أبو الفدا . ع : 428 پ : 494 - 495 ) فيلمان شهر ( ابن أبي أصيبعة 2 : 171 : 22 ) . ( 2 ) خرداد به 124 : 12 چ ع وياقوت 2 : 471 : خمليخ . . . ولى دمشقي گويد : وچهار شهر با نام‌هاى خمليج ، بلنجر ، سمندر ، أتل دارد ( تخيه الدهر ع 363 پ . 446 ) .