محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )

251

أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )

مدين : در مرز حجاز است . در حقيقت هر چه دريا به دور آنست جزيرة العرب است ، * ومدين در اين خطه است . گويند سنگى كه موسى پيغمبر براي سيراب كردن گوسفندان شعيب آن را از جا بر كند در اينجا مىباشد . آب بسيار دارند . اصطلاحات وزن واندازه وآداب ايشان شامي است . ميان شاميان وحجازيان دربارهء ويله كشاكش هست چنانكه در بارهء عبادان است . ونسبت دادن آن به شام بهتر است ، چه آداب ورسومشان شامي است . اين شهر درگاه فلسطين است وجلابشان از آنجا است . تبوك : شهري كوچك است ومسجد پيغمبر در آنجا است . [ در بارهء اين خوره سخنها است كه بهترين آنها اينست ] . كلياتى دربارهء اين سرزمين سرزمينى است با آب وهواي معتدل مگر در ميانش از شراة تا حوله كه گرمسير است . نيل وموز وخرما دارد . روزى غسّان حكيم در شهر أريحا بمن گفت : اين دژ را مىبينى ؟ گفتم : آرى ! گفت : تا حجاز كشيده مىشود ، سپس به يمامه سپس به عمان وهجر وسپس به بصره وبغداد مىرود ، سپس به سمت چپ موصل به رقه بالا مىرود واين درهء گرمسير ونخلستان است . سردترين منطقهء آن بعلبك وپيرامن آن است . از متلكهاى ايشان است كه : از سرما پرسيدند تو را در كجا بيابيم ؟ گفت : در بلقا گفتند اگر نبودى ؟ گفت بعلبك خانهء من است ! [ كوهستان سمت صحرا از مآب تا پايانش سرد است وبعلبك سخت سردسير است ] . سرزمينى مبارك ، ارزان ميوه داراى مردم نيكوكار است . هر چه بسوى