محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )

165

أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )

كه براي عراق سود فراوان دارند . بغداد : مركز اسلام است ومدينة السلام در آنجا است . با همه ويژگىها ، ظرافت ، ذوق ، بذله‌گوئى ، دانش دقيق وهواي لطيف دارند . همهء خوبى وزيبائى ، وهر ظرافت در آنجا وهر ماهرى از آنجا است . هر دل هواي آن دارد ، هر جنگ براي بدست آوردن آن ، هر دفاع براي نگاهبانى آن است . مشهورتر از آنست كه وصف شود ، بهتر وبرتر از آنست كه ستايش شود . أبو العباس سفّاح آن را بنياد نهاد وسپس منصور مدينة السلام را در آن بساخت ، خليفگان پس از أو بر آن افزودند . هنگام ساختمان مدينة السلام دربارهء زمستان وتابستان وباران وپشه وهواي آن بررسى كردند ، مردانى در آنجا چهار فصل سال را خفتند تا آن را بشناسند ، چون با خردمندان راىزنى كرد ، گفتند : صلاح چنين است كه در چهار تسوج دو سوى دجله فرود آيى ، در خاور بوق وكلواذى ، در باختر قطربّل وبادوريا ، تا در نخلستان ونزديك آب باشى ، هر گاه در يك تسوج خشك سالى يا ويراني رخ دهد ، ديگرى آن را * جبران كند ، وچون تو در « صراة » باشى ، آذوقه از فرات بوسيلهء كشتى وبوسيلهء كاروانها در خشكى از مصر وشام وباديه به تو خواهد رسيد ، محصولات چين نيز از راه دريا ومحصولات موصل وروم از راه دجله خواهند رسيد . پس تو در ميان چند نهر خواهى بود كه دشمن جز با كشتى يا از راه پل يا بر دجله وفرات به تو نخواهد رسيد . پس شهر را در چهار بخش بساختند : مدينة السلام وبادوريا ورصافه ودار الخلافهء امروزى . گرانبهاترين چيز مسلمانان وبهترين شهر ايشان وبرتر از آن بود كه ما توصيف كرديم ، تا آنكه كار