بنا شده كه مشرف بر آنند . مزدلفه : در يك فرسنگى منا است ، يك نماز خانه وسقا خانه وآتشگاه ( مناره ) « 1 » وچند بركه نزديك كوه * ثبير دارد . عربها مىگفتند : اى ثبير روشنائى ده ! تا ما هجوم كنيم « 2 » . آن را به اختلاف جمع ومشعر الحرام نيز نامند . [ واز سمت منا تا وادى محسّر كشيده شده است ] . عرفه : ديهى است با كشتزارهاى سبز هندوانه وخربزه . أهل مكة را در آن خانه‌ها هست كه روز عرفه را در آنجا مىگذرانند . موقف حاجيان در صدارس آن در نزديك كوه متلاط « 3 » است در آنجا سقاخانه‌ها وحوضچه وقنات پر آب هست . تيرى ساخته شده كه پيشنماز براي دعا پشت آن بايستد ومردم گرد أو بر تپه‌هاى نزديك : لاطيه ومصلّى بر كرانهء درهء عرنه در مرز عرفه گرد آيند وتوقف در دره جايز نيست ، وهر كس پيش از غروب آفتاب بيرون آيد ، يك قرباني بر أو واجب شود . در مرزهاى عرفه نشانه‌هاى سفيد هست ، ودر نمازگاه منبرى از آجر ساخته شده ودر پشت آن استخر آب است . ومأزمين « 4 » پيش از آن است بفاصلهء دو ميل وآن مرز حرم باشد . بطن محسّر : دره‌ايست ميان منا ومزدلفه كه مرز مزدلفه بشمار است .

--> ( 1 ) آتشگاه يا نورگاه فارسي مناره است كه گلدسته نيز خوانده مىشود ودر اينجا معنى آتشكدهء مقدس زردشتى ندارد . ( 2 ) متن : أشرق ثبير ! كيما نغير ! ! ( 3 ) متلاطى ( ياقوت 3 : 646 : 18 ) . ( 4 ) تثنيهء مأزم تنگهء دره‌ايست كه ميان عرفات ومشعر است ( ياقوت 4 : 391 : 21 ) .