ج - بخش احكام ، يعنى مسائلى كه مربوط به كار و عمل است كه چه كارهائى را و چگونه بايد انجام داد از قبيل : نماز ، روزه ، حج ، جهاد ، امر به معروف و نهى از منكر ، بيع اجاره ، نكاح ، طلاق ، تقسيم ارث ، و غيره . علمى كه متصدى بخش اول است علم كلام ، و علمى كه عهده‌دار بخش دوم است علم اخلاق ، و علمى كه بخش سوم را بر ذمه دارد علم فقه ناميده مىشوند . موضوع علم كلام در كتب منطق و فلسفه بحثى است راجع به اينكه هر علمى موضوعى دارد ، و تمايز علوم به تمايز موضوعات است ، و اگر علمى باشد كه مسائل آن وحدت اعتبارى داشته باشد نه وحدت واقعى مانعى ندارد كه آن علم موضوعات متعدده داشته باشد ، و غرض واحدى منشأ اعتبار وحدت باشد ، مانند علم كلام كه وحدت مسائل آن اعتبارى است نه حقيقى ، و بنابر اين تداخل مسائل علم كلام با فلسفه ، و روانشناسى ، و مسائل اجتماعى خالى از اشكال است ، زيرا اشكال تداخل در علومى است كه مسائل آنها وحدت واقعى داشته باشند . برخى از علماى اسلامى در صدد بر آمده‌اند براى علم كلام موضوعى بيابند ، مانند ايجى كه در مواقف ج 1 ص 52 مىگويد : موضوع علم كلام عبارت است از معلوم ( آنچه علم به آن تعلق مىگيرد خواه موجود باشد و خواه معدوم ) از اين حيث كه اثبات عقايد دينى به آن بستگى دارد . و ليكن اين اشتباه است زيرا موضوع مشخص داشتن مربوط به علومى است كه مسائل آنها وحدت ذاتى دارند . - هدف و غايت علم كلام - هدف علم كلام آن است كه متعلمان را از مرحله تقليد به مرتبه يقين