مبدأ تخيّل ، به تبع نفس قواى جزئى نفس ، به واسطهء مادى بودن اين قوا باقى [ 1 ] و دائم نخواهند بود [ 2 ] . برخى از محققان از متأخران حكما و فلاسفه گويند كه : حكماى اسلامى بلكه جميع متألّهان از حكما قائل به دو معادند ، جسمانى و روحانى ، ليكن در معاد جسمانى مقلدند و به تصديق انبياء [ 3 ] اكتفا نمايند و تصحيح اين معاد به استقلال عقل نتوانند ، اگر چه برخى ، از جمله ، حكيم فاضل سيد احمد علوى ، محشى شفا در برخى از كلمات خود تصريح نموده است كه اعاظم از حكما در مواردى ، وجوهى را جهت امكان تحقق وقوع حشر اجساد ، تقرير نموده‌اند . به عقيدهء نگارنده ، روى مبانى و بر طبق قواعد مقرر در مسفورات حكماى مشاييه بلكه اشراقيه ، عود ارواح به ابدان دنيوى امكان ندارد . و ممكن نيست حكيمى محقق نظير شيخ و فضلاى از حكما و اتراب و اتباع او به حشر اجساد و