است ؛ چه آن كه اهل معرفت براى حقيقت انسانى دو عروج قائلند كه از آن به معراج تحليل و معراج تركيب تعبير نموده‌اند ؛ يكى محقق قوس نزولى متنزل از مقام واحديت و عين ثابت تا مقام استقرار در رحم است و ديگرى رجوع به اصل خود ، از مقام استقرار در ارحام و ترقى در صور نباتى و حيوانى ، جهت نيل به مقام مجردات و طى درجات و مراتب وجودى ، از قطع حجب ظلمانى راجع به مقامات نفس و طى درجات و قطع حجب نورانى مربوط به سبحات جلال و جمال و فنا در احديت وجود و رجوع به حق مبدأ و نهايت و غايت و صورت تماميت نفس ؛ چه آن كه غايت وجودى انسان ، صورت تماميت اوست و صورت تماميت هر شىء ، همان علت وجودى او و غايت تمامى آن مىباشد كه « النهايات هي الرجوع إلى البدايات » و قد أفصح عن هذا بقوله تعالى شأنه : ( إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ ) . * * * حكيم مؤسس ، آقا على مدرس ( زنوزى تهرانى ) رساله‌اى در معاد جسمانى تأليف نموده و آن را سبيل الرشاد نام نهاده است . در اين رساله داراى طريقهء خاصى در معاد است [ 1 ] . يكى از اكابر علما [ 2 ] در مسألهء معاد ، طريقه مرحوم آقا على را اختيار نموده و