ابن ميثم البحراني ( مترجم : محمدى مقدم / نوايي )
35
شرح نهج البلاغة ( فارسي )
مىكند ، ودر هر دو صورت أو بزرگتر از آن است كه آفريدگارىاش در محدودهء دل ويا ديدهاى بگنجد . امّا در خارج از آن جهت كه صفت آفريدگارىاش عين ذات اوست ، بنا بر اين احاطهء آگاهى بدان مستلزم احاطهء به حقيقت ذات اوست ، وقبلا ثابت شد كه ذات مقدّس أو دور از هر گونه تركيبي است ودر نتيجة احاطه ديگرى بر ذات أو محال است . وامّا در عقل از آن رو كه اعتبار صفت ربوبي واحاطهء عقول بر آن منوط بر احاطه بر تمامى اعتبارات از صفات جمال وكمال است ، زيرا ملحوظ كردن جهت ربوبيت مطلقهء أو مستلزم اعتبار الهيّت مطلقه اوست واين خود مستلزم اعتبار همهء صفات خداوندى است ، وقبلا روشن شد كه اين اعتبارات نامتناهىاند . پس مقام ربوبي بالاتر از آن است كه در محدودهء عقل بشرى در آيد تا چه رسد بر آن كه در ميدان ديد انسان قرار بگيرد . ( 61129 - 61096 ) بحث پنجم : بدان كه چون امام ( ع ) فرزندش را بر عظمت خداى سبحان وكمال ذات مقدّس أو از جهات ياد شده متوجّه كرد ، أو را فرمان داد تا چنان رفتار كند كه شايسته فردى است چون أو كه آن چنان در برابر عظمت خداى سبحان كوچك است وأو را أطاعت كند چنان كه در خور أطاعت اوست وبا كمال پرستش أو را عبادت كند وآن چنان كه سزاوار است به خاطر كرامت ذات مقدّسش أو را بپرستد . حضرت علي ( ع ) جهات نقصان أو [ فرزندش ] را بر شمرده است تا در هر موردى حالت خود را با كمال ذات مقدس خالق مقايسه كند براي اين كه از كمي منزلت خود ، نسبت به عظمت أو وتوان اندك وعجز فراوان خود ، نسبت به كمال قدرت أو آگاه شود . وهمچنين نياز فراوان خود را به پروردگارش در همه حال از قبيل درخواست توفيق ، آمادگى براي أطاعت ، ترس از عقوبت وبيم از غضب أو ، تمام اينها را نسبت به بىنيازى مطلق أو در هر كار واز همه