بحث اوّل - فضيلت حج : فضيلت حج از جنبه‌هاى مختلف است . الف - كلام حق تعالى : وَأَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجالًا وَعَلى كُلِّ ضامِرٍ يَأْتِينَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ « 2 » . قتادة در تفسير اين آية گفته است وقتي كه خداوند إبراهيم خليل را امر كرد كه در ميان مردم اعلام حج كند ، إبراهيم ( ع ) ندا در داد : اى مردم براي خداوند خانه‌اى است به سوى اين خانه بياييد . در تفسير اين كلام خداوند كه فرموده است : لِيَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ « 3 » گفته شده است كه منظور تجارت در موسم حج وپاداش در آخرت مىباشد وقتي كه يكى از علماى پيشين اين آية را شنيد گفت قسم به پروردگار كعبه كه خداوند حاجيان را آمرزيد . ب - معصوم ( ع ) فرموده است : « هر كه حج بجا آورد وكار زشت وفسقى انجام ندهد از گناه پاك مىشود مانند روزى كه از مادر متولّد شده است « 4 » » قبلًا چگونگى سودمند بودن عبادت را در رهايى از گناه توضيح داديم . ج - پيامبر ( ص ) فرمود : « هيچ روزى شيطان كوچكتر وحقيرتر وخشمگين‌تر از روز عرفه ديده نشده است « 5 » » . بيچارگى شيطان در آن روز به اين دليل است كه نزول رحمت خدا وعفو گناهان بزرگ را مىبيند ، زيرا گفته شده است كه گناهانى هستند كه آمرزيده نمىشوند مگر به توقّف در عرفه . اين حقيقت را امام صادق ( ع ) از رسول خدا نقل كرده است وسرّ اين مطلب اين است كه توقف در عرفات با توجه به كثرت جمعيّت كه به درگاه خدا تضرع وزارى مىكنند در اشخاص تأثير مىگذارد وهر كس با تمام استعداد وظرفيّتش مىتواند

--> ( 2 ) سورهء حج ( 22 ) : آيهء ( 27 ) : در ميان مردم حج اعلام كن ، پياده وسواره از هر راه دور ونزديكى بيابند . ( 3 ) سورهء حج ( 22 ) : آيهء ( 28 ) : تا سودهايى كه براي مردم هست مشاهده كنند . ( 4 ) قال ( ع ) : من حجّ ولم يرفث ولم يفسق خرج من ذنوبه كيوم ولدته امّه ( 5 ) قال ( ص ) ما رأى الشيطان في يوم هو أصغر ولا أحقر ولا اغيض منه يوم عرفه