ودر هم فرو مىروند ، به آب انباشتهء فراوان شباهت پيدا مىكند . بنا بر اين نسبت انغماس به جنگ صحيح است همچنان كه نسبت انغماس به آب صحيح است . وبه اين دليل است كه گفته مىشود در جنگ شناور شد ودر آن فرو رفت . در جملهء يقطر مهجا كه به دنبال جمله قبلي سيّد رضى آمده است چنانچه كلمهء مهجه را به خون تفسير كنيم ، نسبت يقطر به مهجه نسبت حقيقي است . واگر به روح تفسير كنيم به دليل تشبيه كردن روح به مايعاتى كه از بدن انسان مىچكد ، مانند خون وأمثال آن مجاز خواهد بود . نهم - در دنباله سخن سيّد رضى در توصيف آن حضرت آمده : وهو مع ذلك زاهد الزّهاد وبدل الابدال . واو ، در آغاز جمله براي بيان حال است وثبوت اين دو صفت براي آن حضرت روشن است . زيرا صوفيّه وأهل تجريد خود را به آن جضرت منتسب مىدانند وما در مقدّمهء كتاب گفتيم كه آن بزرگوار پس از سيّد الأنبياء ( ص ) سيّد العارفين است . وتوضيح داديم كه نفس قدسي آن بزرگوار جاذبهء نيرومندى راجع به همهء أمور داشته است وبدين سبب اشتغال به أمور دنيا وانجام كارهاى جنگ ونظام بخشيدن جامعه بر أساس مصلحت مانع از پرداختن آن به عبادت كامل وتوجّه دادن نفس قدسي به دريافت أنوار الهى ، وخالص شدن براي حق وكناره‌گيرى از دنيا وزيباييهاى آن نبوده است . اينها كه شمرديم از فضايل نفوس أنبيا وكمالات نفوس اولياست . زهد كه اعراض از غير خداست گاهى در ظاهر است وگاهى در باطن ، ولى زهدى كه سودمندى است زهد باطني است . پيامبر خدا ( ص ) فرموده است . « خداوند به ظاهر واعمالتان نگاه نمىكند بلكه به نيّت وباطنتان مىنگرد . « 17 » » هر چند كه زهد باطني در مرحلهء نخست از زهد ظاهري ناگزير است ، زيرا زهد

--> ( 17 ) انّ اللّه لا ينظر إلى صوركم ولا إلى اعمالكم بل ينظر إلى قلوبكم ونيّاتكم .